Turkiya — Italiya munosabatlari




Italiya — Turkiya munosabatlari Italiya va Turkiya oʻrtasida siyosiy, iqtisodiy va boshqa sohalardagi ikki tomonlama diplomatik munosabatlardir. Mamlakatlar NATO va Oʻrta yer dengizi ittifoqi aʼzolaridir.

Tarixi



Usmonlilar imperiyasi Italiyaning Genuya va Venetsiya shaharlari bilan yaqin diplomatik aloqalarga ega edi. Venetsiya bilan diplomatik aloqalar tarixi 1381-yilga borib taqaladi.

Usmonlilar imperiyasi bilan Italiya oʻrtasida diplomatik aloqalar 1856-yilda oʻrnatilgan. 1856-yilda Usmonli imperiyasi Italiyada birinchi diplomatik vakolatxonasini (Qirollik tashkil etilishidan biroz oldin) elchi Rustem Posho ni yuborib ochdi. Oʻshandan beri Turkiya Italiyada oʻzining Rimdagi elchixonasi hamda Milan va Neapoldagi konsulliklari orqali doimiy ravishda vakillik qilib kelmoqda.

Diplomatik munosabatlar



Hozirda Italiya Turkiyadagi manfaatlarini Anqaradagi elchixonasi, Istanbuldagi bosh konsulligi, Izmirdagi konsulligi, shuningdek, Antaliya, Bursa, Gaziantep, Iskenderun, Nevshehir va Eskishehirdagi faxriy konsulliklari orqali amalga oshiradi.

Turkiya-Italiya hukumatlararo konferensiyalari, Turkiya-Italiya forumi, Turkiya-Italiya media forumi o‘tkazilmoqda.

2019-yilda Italiya tashqi ishlar vaziri Luidji Di Mayo Turkiyaning Suriya shimoli-sharqiga hujumini qoralab, Suriyadagi kurd kuchlariga qarshi hujumni „qabul qilib bo‘lmas“ deb eʼlon qildi va harbiy harakatlarni zudlik bilan to‘xtatishga chaqirdi. Italiya Yevropa Ittifoqi mamlakatlari orasida mamlakatning asosiy qurol yetkazib beruvchisi boʻlishiga qaramay Turkiyaga qarshi qurol embargosiga qoʻshilgan.

Iqtisodiyot sohasida



Italiya Turkiyaning 4-yirik savdo sherigi hisoblanadi. Energetika, turizm, infratuzilma, avtomobilsozlik va kimyo sanoati sohalarida hamkorlik olib borilmoqda.

Turkiyada transport, bank, telekommunikatsiya, qurilish, elektronika, farmatsevtika sohalarida 900 dan ortiq italyan kompaniyasi faoliyat yuritmoqda.

Italiyada 44 turk shirkati faoliyat yuritmoqda.

Madaniy taʼsir



Istanbulda Italiya Tashqi ishlar vazirligi tomonidan ochilgan Italiya madaniyat institutlaridan biri joylashgan. Institut, boshqa madaniy tadbirlar qatorida, Anqara universiteti va Istanbul universitetida ham oʻqitiladigan italyan tili kurslarini taklif qiladi.

Izmir va Anqara Italiya madaniyat markazi „Karlo Goldoni“ va Italiya doʻstlik uyushmasi „Casa Italia“ uy hisoblanadi. Ikkala markaz ham italyan madaniyatini targ‘ib qiluvchi tadbirlar va italyan tilini o‘rgatish bo‘yicha kurslar tashkil etish bilan shug‘ullanadi.

Turkiyada bir nechta italyan maktablari bor, ularning aksariyati Istanbulda joylashgan. Turkiyadagi italyan maktablariga bolalar bogʻchalari, boshlangʻich, oʻrta va oʻrta maktablar kiradi.

Immigratsiya



2009-yilda Italiyada 30 000 dan 40 000 gacha turklar yashagan .

Diplomatik missiyalar




Manbalar




Adabiyotlar




Havolalar




uz.wikipedia.org


Uzpedia.uz