Rosa banksiae

Rosa banksiae — Atirgullar oilasiga mansub o'simlik turi bo'lib, umumiy nomlari Lady Banks atirgul yoki shunchaki Banks atirgul , Gansu, Guychjou, Xenan, Xubey, Jiangsu, Sichuan va provinsiyalarida o'suvchi, vatani Xitoyning markaziy va gʻarbiy qismida joylashgan atirgullar oilasiga mansub gulli oʻsimliklar turiga kiradi. Maskur o'simlik 0.5 metrdan 2.5 metrgacha boʻlgan balandlikda oʻsadi. Ushbu atirgul turi botanik Sir Joseph Banksning rafiqasi Dorothea Lady Banks sharafiga atab nomlangan.

Tavsifi

Bu shiddat bilan 6 m (20 ft) balandlikkacha oʻsadigan, hayotiy shakli shoxli buta yoki tok hisoblanadi. Aksariyat atirgullardan farqli oʻlaroq, u 5 tagacha tikanlarga ega boʻlishi mumkin. Baʼzi turlari deyarli tikansiz boʻladi. Tikanlari ayniqsa qalin, kuchli kurtaklarda 5 mm uzunlikda boʻladi. Barglari doim yashil, 4-6 sm uzunlikda, uchdan beshta songacha (kamdan-kam yetti) yaproqlari uzunligi 2-5 sm, cheti tishli tuzilishga ega.

Gullari kichik, diametri 1,5-2,5 sm, oq yoki och sariq rangli va xushboʻy hidli. Odatda shimoliy yarim sharda may oyida paydo boʻladi, bu barcha atirgullarning eng erta gullashlaridan biri hisoblanadi, ammo sovuq havo gullashni kechiktirishi mumkin. Lady Banksning barcha atirgullari binafsha rangni boʻlib, turli darajada oʻziga xos hid taratadi.

Taksonomiyasi

"R. banksiae" birinchi marta WT Aiton tomonidan „Hortus kew“ da tasvirlangan va nashr etilgan. 2-nashr, 3-jild, 1811-yil 258-betda. Baʼzi manbalarda ushbu tur muallifi Robert Brown qayt etilgan, ammo 2018 yilda ICN tomonidan WT Aiton haqiqiy muallif ekanligiga kelishilgan.

Oʻstirish va foydalanish

Lady Banks Rose (Rosa Banksiae) — Bu oʻsimlikning barglari yaralarni davolashda va toʻqimalarning regeneratsiyasiini ragʻbatlantirishda foydali xususiyatlarga ega oʻsimlik hisoblanadi. Oʻsimlik shuningdek, dorivor moddalar sifatida ishlatiladigan taninlarga juda boy.

Tarixiy manbalarda qayt qilishicha Rosa banksiae, Xitoy bogʻlarida yuzlab yillar davomida oʻstirilgan. Bu turni Yevropaga ser Jozeph Banks tomonidan oʻsimliklarni aniqlash maqsadida uyushtirilgan ekspeditsiyasiga yuborilgan Uilyam Kerr olib kelgan. U 1807-yilda mashhur Fa Tee bolalar bogʻchasidan oq Lady Banks (R. banksiae var. banksiae) nomini olgan birinchi Lady Banks Rose gulini sotib olgan.

Keyinchalik Xitoyda oʻsadigan oʻsimlikning boshqa bir qator shakllari, jumladan, R. banksiae var. normalis (yuqoriga qarang) va R. banksiae 'Luteaʼ, sariq Lady Banks gul (1824-yilda JD Parks tomonidan Yevropaga olib kelingan). 1993-yilda bu nav Qirollik bogʻdorchilik jamiyatining Bogʻdagi xizmatlari uchun mukofotiga sazovor boʻldi. U anʼanaviy xitoy tabobatida, boshqa oʻsimliklar va oʻtlarning qismlari (masalan, monkshood va Ligusticum wallichii) boʻgʻimlarning ogʻriqli shishishini davolash uchun liniment shakli sifatida ishlatiladi.

1885-yilda Arizona shtatining Tombstone shahrida ekilgan R. banksiae dunyodagi eng katta atirgul butasi hisoblanadi. U 9,000 kvadrat fut (840 m) mehmonxona ustidagi tomda va 12-fut (3.7 m) aylana magistral yoʻl boʻyida manzarali maydonni hosil qiladi.

Turlari

Oʻsimlikning ikki xil turi bor:

Galereyada

Manbalar

Adabiyotlar

uz.wikipedia.org

Sun'iy intellekt javobi:

Rosa banksiae — gulzor va bog‘larda keng tarqalgan, chiroyli va o‘ziga xos xususiyatlarga ega bo‘lgan o‘simlik turlaridan biridir. U guldastalar orasida uzun o‘spirin va jilvirak o‘sadigan, ko‘plab kichik gullarga ega bo‘lgan panjara to‘ri shaklida o‘sadi.

Umumiy ma'lumot

Rosa banksiae — Qizil kitobga kiritilmagan, ammo ko‘pgina mamlakatlarda bahor faslida gullashini boshlaydigan va yoz boshida gullay boshlaydigan to‘tib keldi. Bu tur Xitoyning janubiy hududlaridan kelib chiqqan va uning nomi ingliz botanik-botanisti Joze Banksga bag‘ishlangan.

Tashqi ko‘rinish

Bu o‘simlik ko‘pincha panja tizimli va uzunligi 5–6 metrga yetadigan to‘tib o‘sadi. Barglari kichik, yumaloq va yashil rangda bo‘ladi. Gullari esa juda kichik, oq yoki sariq rangda bo‘lib, juda ko‘p sonli bo‘ladi. Ba'zi turlari gullarining hidi unchalik kuchli emas, lekin ba'zilari yoqimli va beg‘ubor hidga ega.

Joylashuvi va o'sishi

Rosa banksiae quyoshli joylarni juda yaxshi ko‘radi, ammo soya joylarda ham o‘sishi mumkin. U sug‘orish uchun ko‘p suv talab qilmaydi, o‘rta sug‘orishga chidamli hisoblanadi. Tuproq borasida ko‘p irratsionallikni talab qilmaydi, lekin yaxshi drenajlangan, yumshoq qurilishdagi tuproqlar unga juda qulay.

Parvarishlash

Uchun mos parvarish sharoitlari quyidagilardan iborat:

Har yili bahorda kamida bitta serqatnov qirqish amalga oshiriladi. Bu o‘simlikning yangi novdalarining ko‘payishi va gullashining yaxshilanishini ta'minlaydi.
Sug‘orish bahor va yoz oylarida o‘tkaziladi, ayniqsa quruq fasllarda.
O‘simlik ko‘payishi ko‘chatlardan yoki novda kesish orqali amalga oshiriladi.

Foydalari va qo‘llanilishi

Rosa banksiae asosan bezak o‘simligi sifatida ishlatiladi. Uning chiroyli va ko‘p sonli gullari devor va panjara ustida o‘sib, bog‘ga o‘ziga xos ko‘rinish beradi. Shuningdek, yong‘oqzorlar va arborlar uchun yaxshi himoya vazifasini bajaradi. Ba'zi mintaqalarda uning gullaridan an'anaviy tibbiyotda foydalanish hollari ham mavjud.

Xulosa

Rosa banksiae — uzoq va ko‘p gullaydigan, kam parvarish talab qiladigan va yaxshi bezak xususiyatlariga ega o‘simlik. Bog‘bonlar va gulshunoslar uchun ayniqsa qiziqarli, chunki u bahor va yoz oylarida bog‘ni yanada chiroyli va yoqimli qiladi. Uning parvarishi oson bo‘lgani sababli, yangi boshlovchilar ham uni o‘z bog‘ida o‘stirishni boshlashlari mumkin.