Oqquray




Oqquray (Psoralea L.) — dukkakdoshlar oilasiga mansub oʻtlar turkumi, koʻp yillik oʻsimlik. Oʻzbekistonda (P. drupacea Bge.) dukkakli O. turi uchraydi. Ildizi yoʻgʻon va uzun. Poyasi tarvaqaylab shoxlangan, uz. 130 sm cha. Barglari oddiy, yaxlit, yumaloq yoki uch boʻlakli, cheti arrasimon, bandli, ket-ma-ket joylashgan. Guli mayda, toʻpguli shingilsimon, gultojisi binafsha rang. Gulkosalari qoʻngʻiroqsimon, 5 tishli. Mevasi bir urugʻli dukkak. Dukkagi paxmoqtukli. Poyasi, bargi hamda mevasi tuk va mayda bezakchalar bilan qoplangan. Iyun—sentabr oylarida gul-,1ab urugʻlaydi. Dorivor oʻsimlik hisoblanadi. Ildizi va mevasida furokumarinlar (psoralen, izopsoralen va boshqalar), mevasida efir moyi va boshqa mavjud. Ildizi va mevasidan olinadigan psoralen preparati pes kasalligi (vitiligo)ni davolashda ishlatiladi. Togʻ yon bagʻirlarida, baxrrikor yerlarda begona oʻt sifatida oʻsadi. Choʻl va adir mintaqalariga keng tarqalgan.

Manbalar





uz.wikipedia.org

Sun'iy intellekt javobi:

Oqquray — bu ko‘p joylarda uchraydigan yirtqich tuxum emizuvchi mayda sut emizuvchilar turkumiga kiruvchi qush. Odatda, oqquray turli o‘rmonlar, bog‘lar va shahar atrofidagi yashnagan joylarda yashaydi. U o‘zining yengil va oqiyash rangidagi patlari bilan oson taniladi.

Turlari va Ko‘rinishi

Oqqurayning ko‘plab turlari mavjud, ularning har biri rang-barang patlarga ega bo‘lib, ayrimlarining tumshug‘i uzunroq, boshqalarniki esa qisqaroq bo‘ladi. Odatda uning uzunligi 12-16 santimetrga teng va vazni 20-30 gramm atrofida bo‘ladi.

Hayot Tarzi

Oqquray asosan kichik hasharotlar va ularning tuxumlari bilan oziqlanadi. Bahorda va yozda u ko‘proq faol bo‘lib, yirtqichlik qilish uchun chiroyli imkoniyatlarga ega. U o‘zining tizginlanmagan va chaqqon uchish qobiliyati bilan ham ajralib turadi.

Ko‘payishi

Bu qushlar odatda bir yil ichida bir necha marta tuxum qo‘yadi. Oqquraylar o‘rmonda yoki qalin butalar orasida uy quradi. Ular ko‘pincha 4-6 dona tuxum qo‘yib, ona-qush tuxumlarni issiqligini saqlash va tuxumdan parrandalarni chiqishiga yordam berishda katta vaqt sarflaydi.

Muhofaza va ahamiyati

Oqquray tabiatda hasharotlar miqdorini nazorat qilishda muhim rol o‘ynaydi, shu bilan birga ular ekotizimlarda muvozanatni saqlashga yordam beradi. Ba'zi hududlarda ularning yashash joylari qisqardi, shuning uchun tabiatni asrash va ularning yashash muhitini saqlash har doim muhimdir.

Qiziqarli faktlar

Umuman olganda, oqquray O‘zbekistonning ko‘plab hududlarida uchrab turadigan, ko‘rishga yoqimli va tabiat uchun foydali qushdir. Agar siz uni kuzatsangiz, uning jonli va hayajonli faoliyatidan haqiqiy zavq olishingiz mumkin.



Loyiha rivoji uchun hayriya qiling: 9860 3501 4465 8134. @Shaka_rj
Maqsad sun'iy intellekt javoblarini ko'paytirish

Uzpedia.uz