M67 qo'l granatasi

M67 granatasi Amerika Qo'shma Shtatlari harbiylari tomonidan qo'llaniladigan parchalangan qo'l granatasi. M67 M33 granatasidan keyingi mukammallangan versiyasi bo'lib, o'zi Koreya va Vyetnam urushlari paytida qo'llanilgan M26 seriyali granatalar va Birinchi jahon urushidan beri ishlatilgan eski Mk 2 "ananas" granatasi o'rnini bosadi.

Umumiy koʻrinishi

M67 granatasi 6,5 untsiya (180 g) ni o'z ichiga olgan sferoid po'lat korpusga ega bo'lgan, B tarkibidagi portlovchi uskuna. M213 pirotexnika kechikish detonatorida ishlaydi. M67 granatasi jami 14 untsiya (400 g) og'irlikda va granatadagi xavfsizlik pinining tasodifan tortib olinishini oldini olish uchun xavfsizlik qisqichiga ega. Xavfsiz pin granatadagi xavfsiz tutqichining yoki "qoshiq" ning harakatlanishiga granataning xavfsiz yig'ilishini ishga tushiradigan prujinali hujumchin bo'shatishiga to'sqinlik qiladi.

M67 odatda "beysbol" granatasi sifatida tanilgan. Chunki u osongina otiladigan to'pga o'xshaydi. AQSh armiyasining 2021-moliyaviy yilgi hisobotlariga ko'ra, bitta M67 granatasining o'rtacha narxi taxminan 45 AQSh dollarini tashkil qiladi.

M67 ni erkak askar tomonidan 30-35 metr uzoqlikgacha (98-115 ft) uloqtirilishi mumkin. Uning xavfsizligi qoshiq qo'yib yuborilgandan so'ng portlashni 4 dan 5 soniyagacha. Po'lat bo'laklari (shrapnel bilan adashtirmaslik kerak) granataning qoplamasi tomonidan ta'minlanadi va 15 metr (49 ft) jarohat radiusini hosil qiladi. O'lim radiusi 5 metr (16 ft). Ba'zi bo'laklari 250 metr (820 ft) gacha yetishi mumkin.

Turlari

M33 parchalanuvchi granata

M33 M26 parchalanuvchi granataning haqiqiy davomchisi edi. U M67 bilan bir xil, lekin M67 ning xavfsizlik dastagiga o'rnatilgan xavfsizlik ilgak yo'q edi.

M68 parchalanuvchi granata

Bu M67 ning M217 ta'sir shlangi va xavfsizlik dastagidagi xavfsizlik ilgagi bilan jihozlangan turidir. Bu birlashma 1-2 soniya ichida qoʻllanadigan va granatani portlatib yuboradigan elektr taʼsir qilish funksiyasiga va zarba funksiyasi bajarilmasa, granatani 3—7 soniyadan keyin ishga tushiradigan zaxira pirotexnika kechikish funksiyasiga ega. M68 M67 bilan bir xil spetsifikatsiyalar va belgilarga ega, bundan tashqari u qizil rangga bo'yalgan xavfsizlikka va ushlagichga ega ekanligini ko'rsatadi.

M33A1 va M59 parchalanuvchi granatalar

M68 dan oldingi bo'lgan ushbu granatalar, M217 bilan zarbdor mexanizmi bilan jihozlangan va M33 granataning korpusidan foydalangan. Xavfsizlik dastagida xavfsizlik qisqichi bo'lmagan va M68 bilan bir xil tarzda belgilangan.

M69 sinov granatasi

M69 granatasi M67 granatasini xavfsiz simulyatsiya qilish uchun granata tayyorlash uchun ishlatiladi. Tutqich korpusga ulanadi va foydalanishdan keyin almashtirish mumkin. Simulyator ishlaganda kichik oq tutun chiqaradi.

M69 ko'k rangga bo'yalgan tutqichga va oq belgilarga ega ko'k korpusga ega. Bu M33 yoki M67 kabi tirik obektlarni zararlaydigan parchalanuvchi granata emas, balki xavfsiz amaliyot granatasi ekanligini ko'rsatadi.

Granatadan foydalanuchi davlatlar

Yana qarang

Foydalanilgan adabiyotlar

Havolalar

uz.wikipedia.org

Sun'iy intellekt javobi:

M67 qo‘l granatasi — bu AQSh tomonidan ishlab chiqarilgan, keng qo‘llaniladigan hajmli portlash ta’siriga ega qo‘l granatasi. U asosan harbiy kuchlarda yaqin janglarda va piyoda qo‘shinlari bilan ishlatiladi. Quyida M67 qo‘l granatasi haqida batafsil ma'lumot keltirilgan:

Dizayni va Tuzilishi

Shakli va o‘lchami: M67 ko‘p hollarda "olcha granatasi" deb ataladigan dumaloq shaklga ega. Uning diametri taxminan 6.5 sm, vazni esa 400 gramm atrofida bo‘ladi.
Kabinet: Granataning tashqi qatlami qattiq po‘latdan yasalgan bo‘lib, portlash paytida ichki shrapnellarning (portlovchi buyumlar) samarali tarqalishini ta'minlaydi.
Portlovchi modda: Ichida taxminan 180 gramm TNT yoki boshqa portlovchi modda joylashgan.
Portlash mexanizmi: Udagi asosiy portlash mexanizmi pin va tutqich (spoon)dan iborat. Pin chiqarilgach, granata tashlanadi, tutqich qo‘yilishidan keyin taxminan 4 soniya kechikish bilan portlaydi.

Ishlash prinsipi

Granata ishlatilishi oson va tez bajariladi. Qurol tizimi quyidagicha:

Qo‘l granatasi tutqichidagi pin olinadi.
Granata tashlanadi.
Tutqich tashlangan paytda qo‘yiladi va qisqa kechikishdan keyin (“delay fuse” deb ataladigan mexanizm orqali) portlaydi.
Portlash paytida ichidagi portlovchi modda yonib, shrapnellarni yuqori tezlik bilan atrofga tarqatadi. Portlash radiusi taxminan 15 metr atrofida, samarali jarohat etkazish radiusi esa 5-10 metrni tashkil etadi.

Qo‘llanilishi

M67 granatasining asosiy maqsadi jang maydonida dushman kuchlarini qisqa masofadan yo‘q qilish yoki ularning harakatlarini cheklashdir. U quyidagi holatlarda ishlatiladi:

Bino va bunkerlarni vayron qilishda.
Dushman askarlarini qisqa masofadan jarohatlashda.
Jalb qilingan jang xaritasida yo‘l to‘sish yoki mavjud harakatni sekinlashtirishda.

Afzalliklari

Oson ishlatiladi va tashlashga qulay.
Kichik va ixchamligi sababli piyoda askarlar uchun juda mos.
Ishonchli portlash mexanizmi.

Tarixi va tarqalishi

M67 qo‘l granatasi 1960-yillardan boshlab AQSh armiyasi tomonidan faol foydalanilgan va shu paytgacha turli jangovar harakatlarda samarali qo‘llanilib kelmoqda. Shuningdek, boshqa ko‘plab davlatlar ham ushbu granataning analoglarini ishlab chiqargan yoki foydalanmoqda.

Xavfsizlik qoidalari

Pin olinmagan granatani tashlamang.
Granatani atrofdagilardan uzoqroq joyda, xavfsiz sharoitda ishlating.
Portlashdan oldin granatani qo‘lga olib uzoq muddat ushlab turmang, chunki bu xavfli.

Yakuniy fikr

M67 qo‘l granatasi jang maydonidagi eng zarur va samarali qurollardan biridir. Uning ixchamligi, ishonchliligi va portlash quvvati uni harbiy kuchlar uchun afzal qaror qiladi.

Agar qo‘shimcha ma’lumot yoki boshqa turdagi qo‘l granatalari haqida so‘rashingiz kerak bo‘lsa, iltimos, menga murojaat qiling!