Sun'iy intellekt javobi:

Lamalar — buddizmda muhim o‘rin tutadigan ruhoniylar va ruhiy o‘qituvchilardir. Bu atama asosan Tibeti, Qirg‘iziston, Butan va boshqa buddist mamlakatlarda ishlatiladi. Lamalar buddizmning turli yo‘nalishlarida, ayniqsa tibet buddizmida, diniy bilimlarni talabalarga o‘rgatish, ibodatlarni bajarish, jamiyatda ruhiy rahbarlik qilish kabi vazifalarni bajaradilar.

Lamalarning tarixi va kelib chiqishi

Lamalar atamasi tibet tilidan kelib chiqqan bo‘lib, u “ustoz” yoki “murshid” degan ma’noni anglatadi. Ular Buddaning ta’limotlarini o‘rgatish va amalda qo‘llashga mas’uldirlar. Lamalarning paydo bo‘lishi buddizmning Tibetga kirib kelishi bilan bog‘liq bo‘lib, miloddan avvalgi va miloddan keyingi asrlarda rivojlangan. Eng mashhur lama — Dalay Lama, Tibet buddizmining eng oliy ruhoniysi hisoblanadi.

Lamalarning vazifalari

1. Ruhiy o‘qituvchilik: Lamalar buddizm asoslarini, meditatsiya va ibodatlarni o‘rgatadilar.
2. Ibadatlarni bajarish: Ular maxsus marosimlarda yetakchilik qiladi, masjidlar va monastirlarda diniy marosimlarni o‘tkazadi.
3. Jamiyatda rahbarlik qilish: Lamalar ko‘pincha jamoalarga maslahat berib, ruhiy qo‘llab-quvvatlashadi.
4. Meditatsiya va o‘zini tarbiyalash: Lamalar o‘zlarini ruhiy jihatdan rivojlantirishga katta e’tibor beradilar.

Dalay Lama va boshqa mashhur lamalar

Dalay Lama — Tibet buddizmining eng yirik diniy rahbari bo‘lib, u tinchlik va inson huquqlarini himoya qilish bo‘yicha faol ishlaydi. Shuningdek, Panchen Lama va boshqa ko‘plab lamalar ham mavjud.

Lamalarning kiyinish tartibi

Lamalar ko‘pincha an’anaviy qizg‘ish yoki sariq rangli libos kiyadilar. Bu ranglar ular uchun nafaqat diniy, balki madaniy ramzdir.

Xulosa

Lamalar — buddist ruhoniylar orasida yetakchi o‘rin egallovchi shaxslar bo‘lib, ular o‘z jamiyatlarida nafaqat diniy balki ijtimoiy hayotda ham muhim rol o‘ynaydilar. Ularning ta’limotlari va amaliyotlari buddizmning keng tarqalishiga va davom etishiga xizmat qiladi.