Ko‘ksaqich




Koʻksaqich , koʻksagʻiz (Taraxacum koksagyz Rodin) — qoqioʻtdoshlar oilasiga mansub koʻp yillik oʻt. Yer ostki qismi kam shoxlanadigan oʻq ildizdan (2—2,5 m), yer ustki qismi toʻp barglardan iborat. Barglari yaxlit yoki bir oz patsimon oʻyiq. Toʻpguli och sariq, sanatcha. Iyunda gullab, mevalaydi. Sharqiy Tyanshanning 1800—2100 m balandlikdagi yerdarida katta-katta maydonni egallaydi. Ildizidan olinadigan sutshirada 10—27% kauchuk, 30— 40% inulin bor. K. ildizida dastlabki 7 yilda kauchuk koʻp toʻplanadi.

Manbalar




uz.wikipedia.org

Sun'iy intellekt javobi:

Ko‘ksaqich (lotincha: appendix vermiformis yoki appendix) — inson qorin bo‘shlig‘ida joylashgan, ko‘krak qismi ostidagi katta ichakning bir qismiga tutashgan tor trubka shaklidagi organ. U ko‘p hollarda uzunligi 5-10 santimetr atrofida bo‘ladi, biroq ba’zan uzunligi 20 santimetrgacha yetishi mumkin.

Tuzilishi va joylashuvi

Ko‘ksaqich katta ichakning boshlanish qismida, so‘nggi yo‘g‘on ichakning chap tomonidan chiqib turadi. U tor, yopiq shaklda bo‘lib, ichki yuzasi limfa to‘qimalari bilan qoplangan. Bu limfoid to‘qima immunitet tizimining faolligida ishtirok etadi.

Funktsiyalari

Ko‘ksaqichning aniq vazifasi to‘liq o‘rganilmagan, ammo u immun tizimining bir qismi sifatida bakteriyalarni nazorat qilish va organizmning himoya mexanizmlarida muhim rol o‘ynashi mumkin. Bundan tashqari, ko‘ksaqich ichakdagi foydali bakteriyalar uchun rezervuar vazifasini bajaradi, ya’ni ichak mikroflorasini qayta tiklashda yordam beradi.

Kasalliklari

Eng keng tarqalgan ko‘ksaqich kasalligi — appenditsit ya’ni ko‘ksaqich yallig‘lanishi. Bu holatda ko‘ksaqich shishib, og‘riq va yuqori harorat bilan namoyon bo‘ladi. Agar vaqtida davolanmasa, ko‘ksaqich yorilishi mumkin, bu esa hayot uchun xavfli holatdir va operatsiya talab etiladi.

Muolaja

Appenditsit yuzaga kelganda odatda jarrohlik yo‘li bilan ko‘ksaqichni olib tashlash (appendektomiya) amalga oshiriladi. Bugungi kunda bu operatsiya ko‘p hollarda laparoskopik usulda bajariladi, bu esa bemorning tezroq tiklanishiga yordam beradi.

Xulosa

Ko‘ksaqich inson tanasining kichik, ammo muhim immun tizimi organlaridan biri hisoblanadi. Uning yallig‘lanishi jiddiy muammo keltirib chiqarishi sababli, vaqtida tibbiy yordam ko‘rsatish juda muhimdir.



Loyiha rivoji uchun hayriya qiling: 9860 3501 4465 8134. @Shaka_rj
Maqsad sun'iy intellekt javoblarini ko'paytirish

Uzpedia.uz