Klinik oʻlim
Klinik oʻlim , hayot funksiyalarini tiklash imkoni qolmaguncha, yaʼni biologik oʻlimgacha boʻlgan davr. Bunda hayotning tashqi belgilari (yurak urishi, nafas) 3—5 daqiqa yoʻqoladi, markaziy nerv sistemasi funksiyalari soʻnadi, lekin moddalar almashinuvi jarayoni saqlanadi. Agarda klinik oʻlim holatida bemorga tez yordam koʻrsatilmasa biologik oʻlim holatiga oʻtadi. Bu holatda bemorni qutqarishning ilojisi yoʻq.
Manbalar
uz.wikipedia.org
Sun'iy intellekt javobi:
Klinik oʻlim — bu organizmda yurak va nafas olish faoliyati toʻxtagan, ammo miyada miya faoliyati hali toʻliq toʻxtamagan holatdir. Klinik oʻlim davrida bemorga tezkor tibbiy yordam koʻrsatish orqali uning hayotini saqlab qolish mumkin. Ushbu holat tibbiyotda juda muhim hisoblanadi, chunki klinik oʻlim vaqtida organizm hujayralari halokatga uchramagan va qayta tiklanish imkoniyati mavjud.
Klinik oʻlimning belgilari:
- Yurak urishi toʻxtaydi yoki sezilarli susayadi;
- Nafas olish toʻxtaydi yoki juda sekinlashadi;
- Teri sovuq, yaʼni sovuq terlash va terining rangi kulrang yoki moviy tusga kiradi;
- Ogʻiz va burundan qon ketishi mumkin;
- Shoshilinch ko‘z javobi yoʻqoladi.
Klinik oʻlim va biologik oʻlim farqi:
- Klinik oʻlimda miya toʻliq qon aylanishi toʻxtagani uchun faoliyat toʻxtashga yaqin, ammo hali hujayralar halok boʻlmagan va qayta tiklash mumkin.
- Biologik oʻlim esa miya va organizmning boshqa muhim hujayralarining butunlay nobud boʻlishi, qayta tiklanmas jarayon boshlanishidir.
Klinik oʻlim vaqtida bajariladigan muhim tibbiy choralar:
- Kardiopulmonar reanimatsiya (KPR): yurak va nafasni sunʼiy usulda qayta tiklash;
- Sunʼiy nafas olish yordamida kislorod yetkazib berish;
- Elektrikardioversiya (defibrillyatsiya) yordamida yurakning normal ritmga qaytarilishi;
- Shok va qon aylanishining tiklanishi uchun dori vositalari berilishi.
Xulosa:
Klinik oʻlim davrida tezkor va malakali yordam koʻrsatish bemorning hayotini saqlab qolish uchun muhimdir. Agar bu imkoniyatsiz oʻtsa va organizm hujayralari nobud boʻlsa, biologik oʻlim sodir boʻladi va hayotni qayta tiklash imkoni yoʻqoladi. Shuning uchun, tibbiyotda klinik oʻlim vaqtida tezkor harakat qilish va reanimatsiya choralari muhim ahamiyatga ega.