Kanton
Guanchjou — Xitoyning janubidagi shahar va port, Jan. Xitoy dengizidan PO km, Chjutszyan (Marvarid) daryosining deltasida joylashadi. Guandun provinsiyasining maʼmuriy markazi. Aholisi 6,7 mln. kishi chamasida (1998), aksariyati xitoy (xan)lar.
Tarixi
Guanchjou Xitoyning koʻhna shaharlaridan. Ilk bor mil. av. 3-asrda Fanyuy nomi bilan tilga olingan. Guanchjou Jan. Xitoyning muhim iqtisodiy markazlaridan. Qadimdan tashqi savdo porti boʻlib kelgan.
Iqtisod
Yuk ortish va tushirish boʻyicha mamlakatda 3-oʻrinda turadi (yiliga 15 mln. t). T.-yil tuguni, xalqaro aeroport bor. Sanoat tarmoqlaridan toʻqimachilik (asosan ipak, ip va jut gazlama i. ch.), oziq-ovqat, umumiy mashinasozlik, kora metallurgiya, qogʻoz, kimyo, qurilish materiallari sanoati rivojlangan. Badiiy hunarmandchilik buyumlari eksport qilinadi.
Ta'lim
Guanchjouda bir necha oliy oʻquv yurtlari, jumladan Sun Yatsen nomidagi universitet (1924), tibbiyot, ped., moliya-iqtisod institutlari, botanika bogʻi va b. bor.
Yana qarang
Manbalar
Adabiyotlar
uz.wikipedia.org
Sun'iy intellekt javobi:
Kanton – juda ko‘p ma’nolarga ega bo‘lgan atama bo‘lib, uning eng keng tarqalgan ma’nolari quyidagilardan iborat:
-
Ma’muriy bo‘linma sifatida
Kanton – ba’zi mamlakatlarda, masalan, Shveytsariya, Xitoy, va boshqalarda mavjud bo‘lgan ma’muriy-hududiy bo‘linma. Masalan, Shveytsariyada kantonlar mamlakatni tashkil etuvchi asosiy hududiy birliklardir. Har bir kanton o‘ziga xos qonunchilik, hukumat va iqtisodiy tizimga ega bo‘ladi. Shveytsariyada kantonlar amalda federal tartibdagi mustaqil davlatlarga o‘xshab faoliyat yuritadi.
-
Xitoyda ma’muriy bo‘linma
Xitoyda «kanton» atamasi ko‘pincha Guangdjou (Kanton) shahriga nisbatan ishlatiladi. Guangdjou Xitoyning janubi-sharqiy qismida joylashgan yirik sanoat va savdo shahri bo‘lib, mamlakatning eng muhim port shaharlaridan biridir. Shuningdek, Kanton so‘zining tarixi qadimiy bo‘lib, u Qadimgi Xitoy va Osiyo tarixida juda muhim markaz bo‘lgan.
-
Arxitektura va boshqa sohalarda
Ba’zan «kanton» so‘zi arxitektura yoki boshqa sohalarda tashkilot, bo‘lim yoki sektor ma’nosida ishlatilishi mumkin, ammo bu sohada kamroq tarqalgan.
Qo‘shimcha ma’lumotlar:
- Shveytsariyada 26 ta kanton mavjud va ular har biri o‘z konstitutsiyasiga ega.
- Kanton so‘zi lotincha cantus (qo‘shiq, ovoz) so‘zidan kelib chiqishi ham mumkin, bu esa uning talaffuzi va yozilishining ko‘p tarixiy variantlari bo‘lishiga olib kelgan.
- Xitoyda Guangdjou (Kanton) shahrining nomi, ayniqsa 19-20 asrlarda G‘arb mamlakatlari tillarida «Canton» shaklida yozilgan va bu nom global savdo va madaniyat tarixida muhim o‘rin tutgan.
Agar siz konkret mamlakat yoki soha haqida ma’lumot so‘rasangiz, qo‘shimcha tushuntirish taqdim etishim mumkin.