Sun'iy intellekt javobi:
Ikki nuqta (:) — bu tinish belgisi bo‘lib, matnda turli maqsadlarda ishlatiladi. O‘zbek tilida ikki nuqtaning ishlatilish qoidalari quyidagilardan iborat:
- Izohlar kiritish uchun
Matnda keltirilgan fikr yoki so‘zdan keyin tushuntirish, izoh yoki sabab ko‘rsatishda ikki nuqta qo‘yiladi. Masalan:
- U bitta asosiy maqsadni ko‘zlagan edi: adolatni ta’minlash.
- Bunday ishning sababi quyidagicha edi: u vaqt topolmagandi.
- Ro‘yxatni keltirishda
Matnda biror narsalar ro‘yxatini keltirishda ikki nuqta ishora qiluvchi belgi sifatida ishlatiladi. Masalan:
- Bugun bozorlarda quyidagi mahsulotlar bor edi: olma, nok, banan, uzum.
- Maktab darslarini o‘rganishda e‘tibor beriladigan fanlar: matematika, ona tili, tarix.
- Bevosita nutq oldidan
Suhbatda kimdir aytmoqchi bo‘lgan gapni keltirishda, bevosita nutqdan oldin ikki nuqta qo‘yiladi. Masalan:
- U shunday dedi: «Hayotda har bir qiyinchilikni yengish mumkin».
- Ota shunday gapirdi: «Har doim halol bo‘l».
- Sabab yoki natija ko‘rsatganda
Matnda sabab va natija munosabatlarini ko‘rsatishda ikki nuqta ishlatiladi. Masalan:
- U juda ko‘p mashq qildi: shuning uchun imtihondan a’lo baho oldi.
- Matn yoxud fikr davomi
Ba’zan ikki nuqta matnning bir qismi va undan keyingi fikrlar orasida bog‘lovchi sifatida ishlatiladi.
Qisqasi, ikki nuqta — matndagi bog‘lanish, ro‘yxat, izoh, sabablash va bevosita nutqni ko‘rsatish uchun ishlatiladigan asosiy tinish belgisidir. O‘zbek tilida uning qo‘llanilishi matn mazmunini aniqroq va tushunarliroq qilishga xizmat qiladi.