Hotam Hindu madrasasi
Abduhafizboy madrasasi (Abdulhafizboy madrasasi, Hotam Hindu madrasasi, Hotam Xundi madrasasi) — Oʻzbekiston Respublikasi, Buxoro viloyati, Buxoro shahrining tarixiy markazida joylashgan 2 qavatli madrasa inshooti. Oʻzbekiston moddiy va madaniy meʼrosining koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatiga kiritilgan.
Madrasa tarixiy hamda vaqf hujjatlarida Abduhafizboy (Abdulhafizboy) deb nomlangan. Hozirda esa, davlatning rasmiy hujjatlarida Hotam Hindu yoki Hotam Xundi nomlari ostida roʻyxatga olingan.
Madrasani tiklash va taʼmirlash uchun 2010-yilgi davlat dasturiga koʻra mablagʻlar ajratilganligiga qaramay, u hozirga qadar ayanchli ahvolda qolib ketgan.
Tarixi
Madrasa 1910-yilda Buxoro amirligi poytaxtining Soʻzangaron guzarida, oʻzbek hukmdori Abdulahadxon (1885–1910) hukmronligi davrida Abdumajid oʻgʻli Abduhafiz Buxoriy mablagʻlari evaziga bunyod etilgan.
2010-yilda ishlab chiqilgan Davlat dasturiga binoan, madrasani 2013-yilda tadqiq qilish, favqulotda qismlarini boʻlaklarga ajratish, tozalash, konstruktiv mustahkamlash, tiklash, restavratsiyalash va konservatsiyalash ishlari rejalashtirilgan va bu ishlarni amalga oshirish maqsadida 30 million soʻm mablagʻ ajratilganligiga qaramay, hozirda inshoot holati ayanchli ahvolda qolib ketgan.
Madrasa inshooti, Buxoro shahri meʼmoriy yodgorligi sifatida, 2019-yilda tasdiqlangan Oʻzbekiston moddiy va madaniy meʼrosining koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatiga kiritilgan.
2020-yil maʼlumotlariga koʻra, madrasaning butligini saqlash, uning holatini yaxshilash, restavratsiya qilish hamda sayyohlar uchun jozibador obyektga aylantirish boʻyicha investor tomonidan loyiha taqdim etilgan. Madrasaning negizida turistik xizmat koʻrsatish obʼekti tashkil etish boʻyicha dastlabki loyiha tayyorlanib, Oʻzbekiston Madaniy meros departamenti huzuridagi ilmiy-ekspert Kengashiga taqdim etilgan.
Buxoro shahridagi Hamid Olimjon MFYga qarashli Soʻzangaron nomli koʻchada joylashgan.
Meʼmorchiligi
Madrasa inshooti pishiq gʻishtdan 2 qavatli qilib qurilgan.
Manbalar
Havolalar
Adabiyotlar
uz.wikipedia.org
Sun'iy intellekt javobi:
Hotam Hindu madrasasi haqida ma'lumot
Hotam Hindu madrasasi O‘zbekiston tarixi va madaniyatida muhim o‘rin tutgan diniy o‘quv muassasalaridan biridir. U asosan Islom dinining ilmiy va ma’rifiy yo‘nalishlarini o‘rgatishga ixtisoslashgan edi. Madrasalar an’anaviy tarzda diniy fanlar, fiqh (Islom huquqi), tafsir (Qur'on sharhi), hadis (payg‘ambar hadislarini o‘rganish), shuningdek, arab va fors tillari bo‘yicha chuqur bilim berish bilan mashhur.
Hotam Hindu madrasasi joylashuvi va tarixi haqida aniq ma’lumotlar hududga qarab farq qilishi mumkin. O‘zbekistonda madrasalar asosan Buxoro, Samarqand, Xiva kabi tarixiy shaharlarda ko‘p bo‘lib, ular ko‘plab olimlar va inqilobiy shaxslarga ta’lim bergan.
Agar siz aynan qaysi hududdagi yoki davrdagi Hotam Hindu madrasasi haqida ma’lumot so‘rayotgan bo‘lsangiz, iltimos, shu haqda qo‘shimcha ma’lumot bering. Shu yo‘l bilan men sizga yanada batafsil va aniqroq ma’lumot taqdim etishim mumkin.
Odatda madrasalarda o‘qitiladigan fanlar va ularning ahamiyati:
- Fiqh – Islom huquqi, kundalik hayotda amal qilish qoidalari.
- Tafsir – Qur’on oyatlarini tushuntirish va izohlash.
- Hadis – Payg‘ambar Muhammad (s.a.v) so‘zlari va harakatlarini o‘rganish.
- AQIDAH – Islom e’tiqod asoslari.
- Nahv va Sarf – Arab tilining grammatikasi, shuningdek fors tili fanlari.
- Mantiq va falsafa – Aqliy tafakkur va diniy falsafa asoslari.
Madrasaning faoliyati faqat diniy ta’lim bilan cheklanib qolmay, u jamiyatda tarbiya berish, ilm-fan rivojiga hissa qo‘shish va madaniy merosni saqlash borasida ham muhim rol o‘ynagan.
Agar siz Hotam Hindu madrasasining qaysi davrdagi faoliyati yoki uning mashhur ulamolari haqida ma’lumot istasangiz, sizga qo‘shimcha ma’lumotlarni taqdim etishim mumkin.