Haqnazarxon

Haqnazarxon , Haqnazar Sulton (?—1580) — qozoqlar xoni (1538-yildan). Otasi Qosimxon kabi hokimiyatini mustahkamlash, xonlik hududini kengaytirishga harakat qilgan. Noʻgʻay oʻrdasidagi oʻzaro ichki nizolardan foydalanib oʻrdaga tobe qozoq urugʻlarining bir qismini oʻziga boʻysundirgan. Moʻuliston xonlari bilan uzoq muddat kurash olib borgan. 50-yillarning oxirida H. Sirdaryo boʻyidagi savdohunarmandchilik markazla-, ri va Toshkentni bosib olish uchun shayboniylardan Bobo sulton va Ab-dullaxon II bilan kurashgan. 1573-yil rus hukumati H. bilan oʻzaro aloqa bogʻlashga uringan. Rivoyatlarga koʻra, qozoqlarning 3 ta juzga ajralishi H. nomi bilan bogliq boʻlgan.

Adabiyot

uz.wikipedia.org

Sun'iy intellekt javobi:

Haqnazarxon — XVI asrda yashagan buyuk qozog‘iston davlat arbobi va yozuvchi, XVII asr boshlarida hukmronlik qilgan Qozog‘iston xonligi xonlaridan biri. Uning to‘liq ismi Haqnazar (qozon: Haqnazar Khan) bo‘lib, u 1538 yildan 1580 yilgacha Qozog‘iston xonligi xoni bo‘lgan.

Haqnazarxonning hukmronligi davrida Qozog‘iston xonligi siyosiy jihatdan kuchayib, hududi kengayib, ichki barqarorlik o‘rnatildi. U mo‘g‘ullar va boshqa qo‘shni davlatlar bilan muvaffaqiyatli urushlar olib borgan va qabilalar o‘rtasida birdamlikni mustahkamlagan. Haqnazarxon xalqini yagona davlat ostida birlashtirgan va Qozog‘iston tarixida mustahkam poydevor yaratgan.

Shuningdek, Haqnazarxon o‘z vaqtida qozog‘ xalqining madaniyati va adabiyotiga ham katta e'tibor bergan. U ko‘plab tarixiy asarlarni yozdirgan va ilm-fanni rivojlantirishga hissa qo‘shgan.

Umuman olganda, Haqnazarxon - Qozog‘ xalqining tarixida obro‘li, dono va kuchli hukmdor sifatida yodda qolgan shaxsdir. Uning ismi va faoliyati bugungi kunda Qozog‘iston va Markaziy Osiyo tarixining muhim qismi hisoblanadi.