Hadiche Sultan (Selim I ning qizi)
Hafiza Sulton (1495 — 1538-yildan keyin) — Usmonli sultoni Salim I Yavuzning birinchi xotini Hafsa Sultondan qizi, Sulaymon I ning singlisi.Ismlari: Hafiza Hafsa Sulton
Biografiya
1518-yilda u Iskandar poshoga uylandi, ammo toʻydan keyin u vafot etdi va Hatiche onasi bilan yashash uchun qaytib keladi. 1520-yilda otasi vafotidan keyin Sulaymon sulton boʻlgach, Validai sulton Oysha Hafsa bilan birga Istanbulga koʻchib oʻtadi.
Pargali Ibrohim bilan turmush qurish
1524-yilda Hadicha Sadr vazir Ibrohim poshoga uylangani haqidagi maʼlumotlar mavjud. Toʻy tantanalari juda ajoyib oʻtadi, 15 kun davom etadi va xazinadan juda koʻp pul sarflanadi. Bu yanicharlarning noroziligini keltirib chiqardi va keyinchalik ularni qoʻzgʻolonga undadi. Sulton Sulaymon yangi turmush qurganlarga Istanbuldagi ippodromda ulkan saroy berdi. 1536-yilda Ibrohim posho Sulton Sulaymonning buyrugʻi bilan qatl etildi. Tarixchilar Ibrohim poshoning toʻyi va ulugʻvor bayramlarni eslatib oʻtadilar, ammo zamonaviy manbalarning hech biri kelinning Sulton oilasidan ekanligi haqidagi maʼlumotni keltirmaydi. Baʼzi manbalarda Ibrohim poshoning xotini Sulaymon Kanuniyning singlisi boʻlishi mumkinligi qayd etilgan boʻlsa-da, uning ismi aytilmagan. Ehtimol, bu maʼlumotlar shahzoda Kantemirga, undan keyin esa Abdurahmonga taqaladi. Ibrohim poshoning nikohi munosabati bilan Hatiche nomi ilk bor XX asrda tarixchi Ismoil Haqqiy Uzuncharshili tomonidan tilga olingan boʻlsa-da, muallifning oʻzi Ibrohim va Hatichening nikohi maʼlumotini tezda rad etgan. Hatiche va Ibrohimning nikohiga mansub uch farzand aslida Ibrohimning oʻgʻli va Xatianing ikki qizidan hosil boʻlgan.
Bir oila
Ishonch bilan, biz faqat Hatichening 3 oʼgʻil va ikki qizi borligi haqida gapirishimiz mumkin:Mehmet bey,Sulaymon bey,va Usmon bey. Qizlari esa Xonim sulton (vaf. 1582) va Fulane sulton. Xanim Sulton Aleksandra Anastasiya Lisovska tomonidan tarbiyalanadi.
Oʻlim
Hatiche Sulton 1536-yildan keyin vafot etdi. Oʻlim sababi maʼlum emas. Hatiche Sulton Selim yovuzning masjidi maqbarasida onasining yoniga dafn etilgan.
Manbalar
uz.wikipedia.org
Sun'iy intellekt javobi:
Ha, Hadiche Sultan Usmonlilar sulolasining muhim shaxsi bo‘lib, u Usmonli imperatori Selim I ning qizi hisoblanadi. Selim I (yoki Selim Qanli), 1512 yildan 1520 yilgacha hukmronlik qilgan Usmonli sultonidir va uning davrida imperiya hududi kengayib, unda katta o‘zgarishlar bo‘lgan.
Hadiche Sultan haqidagi ma'lumotlar tarixiy manbalarda cheklangan bo‘lishi mumkin, chunki Usmonli tarixida ko‘pincha sultonning o‘g‘illari va hukmdorlari haqida kengroq yozilgan. Ammo sultonlarning qizlari, asosan “Sultan” unvoni bilan atalib, har doim ham shaxsan siyosiy voqealarda faol ishtirok etmasalar-da, ular saroy hayatining muhim qismida bo‘lgan hamda ittifoqlar va siyosiy aloqalar o‘rnatishda o‘tkir rol o‘ynagan.
Hadiche Sultan, Selim I ning qizi sifatida, ehtimol Usmonli saroyida muhim mavqega ega bo‘lgan. U oilaviy ittifoqlarda va boshqa hukmdorlarga uylantirilish orqali siyosiy barqarorlik va ittifoqlarni mustahkamlashda ishtirok etgan bo‘lishi mumkin. Selim I ning qizlari o‘z muddatlarida saroy hayotini bezatish, ijtimoiy va diniy masalalarda ham ta'sir ko‘rsatgan.
Agar sizga Hadiche Sultan haqida yanada batafsilroq tarixiy ma'lumot kerak bo‘lsa, Usmonli imperiyasining saroy hayoti, sultonlarning oilaviy tarixi va o‘sha davr tarixshunoslari yozgan manbalardan foydalanish tavsiya etiladi. Ayniqsa, "Tevfik Paşa Saroy Xatlari", "Nusretname" kabi tarixiy asarlar hamda islom tarixshunosligi manbalari foydali bo‘lishi mumkin.