Granul Yatsiya
Granulyatsion toʻqima (lot granulum — donacha), granul yatsiya — biriktiruvchi toʻqimaning shikastlangan joyida paydo boʻladigan, yosh, yetilmagan toʻqima; qon tomirlar va yosh hujayralarga boy boʻlib, aʼzo yoki toʻqimaning nobud boʻlgan qismini egallab boradi (et bitishi). Keyinchalik G. t. yetila boshlaydi: ancha qattiqlashib, oqaradi va nihoyat, toʻqimaga aylanadi. Organizm zaif, quvvatsiz bemorlar, shuningdek, yoshi oʻtgan kishilarda G. t. sekin oʻsadi, natijada bemorning sogʻayishi qiyin buladi. Baʼzan (mas. oqma atrofida) G. t. ortiqcha hosil boʻlib, qizil toʻqima holida terini turtib turadi; bu holat yaraning toʻgʻri bitishiga xalal beradi. G. t.ning toʻgʻri oʻsishida organizmning umumiy holati katta ahamiyatga ega, shuning uchun vaqtida ovqatlanish, ovqat vitaminlarga boy boʻlishi muhim ahamiyatga ega.
Adabiyotlar
uz.wikipedia.org
Sun'iy intellekt javobi:
Granulyatsiya — bu jarayon bo‘lib, uning natijasida mayda zarralar yoki kristallarning yig‘ilishidan kattaroq, qattiq va silliq yuzaga ega bo‘lgan tuzilmalar hosil bo‘ladi. Bu atama ko‘pincha kimyo, metallurgiya, tibbiyot va qishloq xo‘jaligida qo‘llaniladi.
Granulyatsiya jarayonining asosiy maqsadi materiallarning silliq va bir tekis shaklga ega bo‘lishini ta’minlashdir. Bu, o‘z navbatida, materiallarning transporti, saqlanishi va qo‘llanilishini osonlashtiradi.
Granulyatsiyaning turli turlari mavjud:
- Kimyoviy granulyatsiya – moddalar kimyoviy reaktsiyalar natijasida granullar hosil qiladi.
- Mexanik granulyatsiya – materiallar mexanik ravishda maydalash, siqish yoki bug‘latish orqali qo‘llanadi.
- Mexanik-kimyoviy granulyatsiya – bu usulda ikki jarayon birgalikda amalga oshiriladi.
Granulyatsiya jarayoni quyidagi bosqichlardan iborat bo‘lishi mumkin:
- Zarralar yig‘ilishi (agregatsiya)
- Shakllanish va qotish
- Quritish va pardozlash
Granulyatsiyaning afzalliklari:
- Materiallarning ajralmasligini kamaytiradi.
- Ularni boshqarish va dozalash osonlashadi.
- Chang hosil bo‘lishini kamaytiradi.
- Kimyoviy reaktivlikni yaxshilaydi.
Masalan, farmatsevtikada preparatlarni ishlab chiqarishda granulyatsiya yordamida dorilarning dozalari aniq va bir hil bo‘lishi ta’minlanadi. Metallurgiyada esa, po‘lat yoki boshqa qattiq moddalarning granulalari eritish va shtampenlash jarayonida muhim rol o‘ynaydi.
Granulyatsiya zamonaviy ishlab chiqarishda juda keng qo‘llaniluvchi va muhim texnologiyalardan hisoblanadi.