Francusko godka
Fransuz tili — hindevropa tillari oilasining roman guruxiga mansub til; Fransiya, Fransiya Gvianasi, Gaiti, Monako, Benin, BurkinaFaso, Gabon, Gvineya, Kongo Demokratik Respublikasi, Kongo Respublikasi, Kot d’Ivuar, Mali, Markaziy Afrika Respublikasi, Niger, Senegal, Togo, Chad davlatlarining rasmiy tili; Belgiya Kirolligi, Shveysariya Konfederatsiyasi, Kanada, Lyuksemburg, Andorra, Kamerun, Madagaskar, Burundi, Ruanda, Komor Orollari Federativ Islom Respublikasi, Jibuti, Vanuatu, Seyshel Orollari davlatlaridagi rasmiy tillardan biri. Italiya va AQShning belgili xududlarida ham tarqalgan. Soʻzlashuvchilarning umumiy soni 100 mln. kishidan, Fransiyaning oʻzida 57 mln. kishidan ortiqroq (oʻtgan asrning 90-yillari). BMTning rasmiy va ishchi tillaridan biri.
Asosiy lahjalari: frans (hozirgi Fransuz tilining tarixiy negizi), shim. (Belgiyadagi normand, pikard, vallon va boshqalar), gʻarbiy (anjuy, gallo va boshqalar), jan.gʻarbiy (puatevin), markaziy, jan.sharkiy (burgund, franshkont), sharkiy (lotaringiya, shampan), frankprovansal.
Fransuz tili istilochilar tili (lotin tili) va Galliya tub aholisi tillarining oʻzaro taʼsiri jarayonida shakllangan. Fransuz tili tarixi quyidagi davrlarga boʻlinadi: gallroman (5—8-asrlar), eski fransuz (9—13-asrlar), oʻrta fransuz (14—15-asrlar), ilk yangi fransuz (16-asr), yangi fransuzklassik (17—18-asrlar) va hozirgi fransuz (19-asrdan). Oʻrta asrlarda umumfransuz yozma tili maydonga keladi, 16-asrda milliy til (1539-yildan davlatning rasmiy tili) shakllanadi. 17-asrda adabiy til meʼyori barqarorlashadi. 20-asrda adabiy va ogʻzaki nutq oʻrtasida sezilarli farq paydo boʻladi. Dastlabki yozma yodgorliklari 8—9-asrlarga mansub.
Fonetik xususiyatlari sifatida urgʻusiz, ayniqsa, soʻz oxiridagi unlilarning reduksiyasi, urg`uning asosan soʻnggi boʻgʻinga tushishi, urg`u ta`sirida unlilarning oʻzgarishi, unlilar oʻrtasidagi va soʻz oxiridagi undoshlarning tushib qolishi va boshqalarni koʻrsatish mumkin. Fransuz tili morfologiyasi uchun analitizm xarakterlidir (murakkab zamon, nisbat, qiyosiy darajalarning analitik shakllari). So`zlarning morfologik jihatdan oʻzgarmaslikka moyilligi kuzatiladi. Bir kancha fammatik ma`nolar (jins, son, shaxs)ning ifodalanishi koʻpincha sintaksis sohasiga koʻchiriladi, yordamchi soʻzlar keng qo`llanadi. Fe`l sohasida 4-mayl, 3 nisbat va keng tarmokdi zamon shakllari mavjud. Leksikasida gallardan sakdanib qolgan so`zlardan tashqari franklar tilidan sakdanib qolgan muayyan qatlam ham mavjud. Fransuz tili rivojida adabiy lotin tili katta rol oʻynagan; undan koʻplab soʻzlar, soʻz yasalish qoliplari, sintaktik tuzilmalar o`zlashgan.
Yozuvi bir qancha diakritik belgilar qoʻshilgan lotin alifbosi asosida shakllangan. Fransuz tili Belgiya, Shveysariya va Kanadada milliy variantlarga, Afrika mamlakatlarida esa, asosan, fonetik va lugʻaviy oʻziga xosliklarga ega.
Abduvahob Madvaliyev, Ibodulla Mirzayev.
Fransuz tili (français) asosan Fransiya, Belgiya, Luksemburg va Shveytsariyada kelib chiqqan, bugungi kunda esa dunyoning 54 mamlakatidagi 300 million odam uchun ona tili yoki ikkinchi til bo`lmish roman tildir.
Manbalar
Adabiyotlar
uz.wikipedia.org
Sun'iy intellekt javobi:
Francusko godka haqida batafsil ma'lumot:
Francusko godka — bu fransuz tilining o‘zbek tilidagi nomidir. Fransuz tili dunyoda millionlab odamlar tomonidan so‘zlashiladigan, Yevropa Ittifoqining rasmiy tillaridan biri bo‘lib, asosan Fransiyada, Belgiya, Shveytsariya, Kanada (ayniqsa Kvebek viloyatida), Afrikaning bir qancha davlatlarida, shuningdek dunyoning boshqa ko‘plab mamlakatlarida keng qo‘llaniladi.
Fransuz tili — roman tillar oilasiga kiradi, ya’ni latinchadan kelib chiqqan tillardan biridir. U lotin tilining evolyutsiyasi natijasida, asosan Gollandiya viloyatida va keyinchalik butun Fransiya hududida shakllangan.
Franus tili dunyo tillari ichida nafaqat rasmiy muloqotda, balki san’at, madaniyat, diplomatiya, moda, gastronomiya sohalarida ham katta ahamiyatga ega. Frantsuz tilida klassik va zamonaviy adabiyotlar, shuningdek kino va musiqalar juda keng tarqalgan. Shuningdek, uni o‘rganish xalqaro aloqalarda va biznesda ham katta imkoniyatlar yaratadi.
Fransuz tilining grammatikasi o‘ziga xos qoidalar, jinslar (mujassam), fe’l zamonlari va unli-va undosh tovushlar tizimi bilan ajralib turadi. Ugramatika murakkabroq bo‘lishiga qaramay, ko‘plab o‘rganuvchilar uchun jozibali til hisoblanadi.
O‘zbekiston va fransuz tilining o‘rganilishi o‘rtasida tarixiy va madaniy aloqalar mavjud bo‘lib, ko‘plab o‘zbek talabalar fransuz tilini o‘rganishga va ushbu xalqning madaniy merosini o‘rganishga qiziqish bildiradilar.
Agar sizga francuz tilini o‘rganish haqida qo‘shimcha ma'lumot yoki darslar, resurslar kerak bo‘lsa, yordam berishga tayyorman!