Sun'iy intellekt javobi:
Ekstertal — bu o‘zining tabiati bo‘yicha odam yoki boshqa tirik organizmning o‘ziga xos bo‘lmagan, tashqi muhit yoki boshqa organizmlar bilan o‘zaro ta’siri orqali yuzaga keladigan ko‘rsatkich yoki xususiyatdir. Ekstertal atamasi ko‘pincha biologiya, ekologiya, iqtisodiyot va sotsiologiyada qo‘llaniladi.
Misol uchun, biologiyada bir jonivorning atrof-muhitga ta’siri uning ekstertali hisoblanadi. Ekotizimlarda bir organizmning harakati yoki mavjudligi boshqa organizmlar yoki tabiatga qanday ta’sir ko‘rsatishi ekstertal deb ataladi. Masalan, malakalarda tabiiy yirtqichlar sonini ko‘payishi, o‘simliklarni tartibga solishi orqali butun ekotizimga ta’sirini ko‘rsatadi.
Iqtisodiyotda esa ekstertal narxlar yoki ekstertal samaralar ko‘riladi. Masalan, sanoat korxonasi ishlaganda chiqindi moddalar havoga zararli ta’sir ko‘rsatishi, bu esa atrof-muhit uchun qo‘shimcha zarar bo‘lib, bu zarar korxona narxiga kiritilmagan bo‘lsa, bu ekstertal zarar hisoblanadi. Yoki park yaratish odamlar uchun sog‘lom dam olish imkoniyatini oshiradi, bu esa ijtimoiy foyda (eks tertal foyda) sifatida namoyon bo‘ladi.
Ekstertal tushunchasi, shuning uchun, tizimlarning o‘zaro bog‘liqligini va tashqi ta’sirlarning natijalarini tahlil qilishda muhim ahamiyatga ega. Bu orqali atrof-muhitni muhofaza qilish, iqtisodiy siyosatlarni shakllantirish va jamiyat farovonligini oshirish mumkin.