Doira itlari
Doira itlari (shved. rondellhund) — 2006-yilning kuzida Shvetsiyada paydo boʻlgan koʻcha haykallarining nomi. Yogʻoch, plastmassa yoki metalldan yasalgan haykallar anonim mualliflarga tegishli boʻlib, 2006-yildan beri Shvetsiyaning turli joylarida, keyinroq esa mamlakat tashqarisida aylanma yoʻllarda oʻrnatilgan. Ispaniya televideniyasida tilga olingandan soʻng, haykallar Ispaniyada oʻrnatila boshlandi. Shvetsiyaning „Expressen“ gazetasi vakillari shunday haykalni Londondagi Pikadilli maydoniga oʻrnatdi.
Tarixi
„Doira itlari“ deb nomlanuvchi bunday haykalni birinchi marta Shvetsiyaning „Estergyotland“ provinsiyasidagi Linkoping shahrida koʻrishgan. Shuning uchun, ular dastlab „Estergyotland Doira itlari“ (shved. de östgötska rondellhundarna) deb nomlangan, keyinchalik soʻz oʻyini orqali shved Valhundi deb ham atalgan.Bunga sabab, Stina Opitzning " Sirkulyatsiya II " (Shvetsiya. Sirkulyatsiya II) itining beton haykaliga zarar yetkazilishi edi. Buzgʻunchilik harakatidan soʻng bu haykalni aylanma yoʻldan olib tashlashgan va haykaltarosh yangi versiyasini oʻrnatishni rejalashtirgan. Keyin nomaʼlum shaxslar chorrahaga itning yogʻoch haykalini oʻrnatishgan. Keyinchalik unga anonim ravishda beton suyak qoʻshilgan. Ushbu voqealar matbuotda yoritilgach, butun Shvetsiyada "Doira itlari’haykallari paydo boʻla boshladi.
Birinchi haykal muallifi Piter Nyberg Expressen gazetasiga bergan bayonotida uning haykallari hukumatda ishlaydigan va „oʻzimiz qila oladigan“ ishlar uchun katta haq oladigan haykaltaroshlarni masxara qilishga qaratilganini aytdi. Aylanma yoʻllari boʻlmagan kichik shaharlarda, xavfsizlik orollaridagi oddiy chorrahalarda itlarning haykallari oʻrnatildi.
Shvetsiyalik rassom Lars Vilks Muhammad paygʻambarni aylana it sifatida tasvirlagan. Karikatura 2007-yilda mahalliy gazetada chop etilga. Bu Shvetsiya va xorijdagi musulmon tashkilotlarining noroziligiga sabab boʻlgan. 2010-yilda Stokgolmda sodir boʻlgan terakt ushbu karikaturalar bilan bogʻliq deb taxmin qilinadi.
2007-yil aprel oyida rassom Byorn Andersson Stokgolm janubidagi studiyasida"Doira itlari" asarini yaratishni boshladi. Uning ishi AQSh, Avstraliya va Buyuk Britaniyada chorrahalariga oʻrnatilgan. 2009-yilda xuddi shunday „Doira itlari“haykali Angliyaning janubi-sharqidagi Xertfordshirdagi Hemel Xempsted chorrahalarining baʼzilariga ham oʻrnatila boshladi.
Yana qarang
Manbalar
Havolalar
uz.wikipedia.org
Sun'iy intellekt javobi:
Doira itlari haqida ma'lumot
Doira itlari — bu itlarito‘pi (yoki it turi) emas, balki doira shaklida harakat qiluvchi yoki doira ichida o‘ynashni vaqti-vaqti bilan yoqtiradigan itlar haqida umumiy ifoda bo‘lishi mumkin. Shuningdek, «doira itlari» deganda turli madaniyatlarda yoki o‘yinlarda yoki ba’zi itlarning muayyan harakat odatlariga nisbatan ishlatiladigan atama bo‘lishi mumkin. Biroq, agar siz «doira itlari» deganda qandaydir maxsus yoki aniq bir it zotini yoki itlarga xos odat, xulq-atvor yoki o‘yin usulini nazarda tutayotgan bo‘lsangiz, quyida unga oid kengroq tushuncha berishga harakat qilaman.
- Doira ichida harakat qiluvchi itlar
Ba’zi itlar doira shaklida yurishni yoki harakat qilishni xush ko‘radi. Masalan, itlar o‘z o'yin vaqtida yoki xavfsiz joylardan bir joyga to‘planganidan keyin doira ichida yugurishadi. Bu ularning o‘yin qilish yoki qiziqishlarini bildiradi.
- Doira to‘plami (ring) ichida ishlaydigan yoki ko‘rgazmada qatnashadigan itlar
Ko‘plab it ko‘rgazmalari va musobaqalarida itlar doira shaklidagi murabbiylik maydonida harakat qiladilar. Bu maydon «ring» deb ataladi va unda itlar turli vazifalarni bajaradilar: itning xulqini, ko‘nikmalarini, poshlik qobiliyatini va boshqalarni baholashadi.
- Doira qilish odati
Ba’zi itlar uxlamoqchi bo‘lganda yoki dam olishdan oldin doira ichida bir necha marta aylanib yurishadi. Bu ularning tabiiy instinktlaridan biridir. Yovvoyi itlarning oldin yerga bir joyini tozalab, o‘zini xavfsiz his qilish uchun shunday qilishlari kuzatilgan.
- It zotlari
Agar «doira itlari» atamasi maxsus bir it zotiga taalluqli bo‘lsa, aniqroq ma’lumot kerak bo‘ladi. Masalan, Ba’zi it zotlari aylana shaklida yurgan yoki harakat qilganida o‘ziga xos doirani hosil qilishi mumkin.
Xulosa qilib aytganda, doira itlari haqida gapirganda, bu atama ko‘plab ma’nolarga ega bo‘lishi mumkin. Agar sizda aniqroq savol yoki kontekst bo‘lsa, iltimos, shuni ayting, shunda men sizga yanada to‘liq va aniq ma’lumot bera olaman.