DENGIZ MUSHUGI



DENGIZ MUSHUGI – quloqli Tyulenlar ikki urug’ining umumiy nomi. Shimoliy Dengiz mushugi (Callorhinus) urug’iga yagona shimol Dengiz mushugi (S. ursinus) turi kiradi. Erkagining uzunligi 2 metrgacha, og’irligi 250 kilogrammgacha. Yangi tug’ilgan bolasi (uzunligi 60— 70 santimetr) qora, voyaga yetgan urg’ochilari kulrang — malla; erkaklari — qoramtir-qo’ng’ir. Tinch okeanningshim. tshemila: Janubiy Saxalin, Kamchatkaning Sharqiy sohili, Kuril va Komandor orollari yaqinidagi suvlarda uchraydi. Ko’payish davrida (yozda) quruklikka chiqib, qirg’oq bo’ylab yotoq joylar hosil qiladi. Yotoqjoydagi har bir erkagiga 15-20 (ba’zan 50) urg’ochisi to’g’ri keladi. Qishlash uchun Janubga suzib ketadi. Ko’plab ovlanishi tufayli 19-asrda soni keskin kamayib ketgan edi. 1957 yilda sobiq Ittifoq, Yaponiya, AQSh, Kanada o’rtasida tinch okean shimolida Dengiz mushugini saqlash to’g’risida Xalqaro Konventsiya imzolangandan so’ng ular soni asta-sekin oshib borib, 2 millionga yetdi. Hozir yosh erkaklari ovlanadi. Janub Dengiz mushugi (Arctocephalus) urug’i 6 turdan iborat. Mo’tadil va mo’tadil salqin dengizlarda tarqalgan. Dengiz mushugining 3 turi Xalqaro qizil kitobga kirgan.

Manba



O'zbekiston Milliy Ensiklopediyasi

Sun'iy intellekt javobi:

Dengiz mushugi haqida ma'lumot

Dengiz mushugi — dengizda yashovchi sut emizuvchi hayvon bo‘lib, u Odobenlar (lat. Otariidae) oilasiga mansub. Ular keng yoyilganinatorozi bo‘lib, ko‘pincha dengiz sohillarida, qoyalarda yoki plyajlarda uchraydi. Dengiz mushuklari o‘zining qiziqarli tashqi ko‘rinishi, katta ko‘zlari va sezgir quloqlari bilan ajralib turadi.

Turlari va tarqalishi

Dengiz mushuklarining bir necha turi mavjud bo‘lib, ular asosan shimoliy yarimsharda, ayniqsa, Tinch okeani hududida, Shimoliy Amerika, Avstraliya va Janubi-Sharqiy Osiyo sohillarida keng tarqalgan. Ularning eng mashhur turlaridan biri - Kaliforniya dengiz mushugi (Zalophus californianus).

Tashqi ko‘rinishi

Dengiz mushukining tanasi o‘rtacha katta bo‘lib, uzunligi 1,2 metrgacha yetishi mumkin. Ularning terisi qalin, suv o‘tmaydigan va suv haroratining sovuqligiga chidamli bo‘lgan qalin tuk bilan qoplangan. Mushuklarning boshida katta ko‘zlari bor, ular suv ostidagi ovqatni yaxshi ko‘ra oladi.

Hayot tarzi

Dengiz mushuklari asosan baliqlar, mollyuskalar va boshqa kichik dengiz jonivorlari bilan oziqlanadi. Ular suv ostida suzishda juda mahoratli, uzoq vaqt davomida suv ostida qolishlari mumkin. Quruqlikka chiqib esa, o‘zaro muloqot qilish uchun ovoz chiqarishadi. Dengiz mushuklari guruhlarda yashaydi, bu guruhlar ko‘pincha uyqulash va o‘ynash uchun sohillarda to‘planishadi.

Ko‘payish

Dengiz mushuklarining ko‘payishi quruqlikda amalga oshadi. Urug‘lanish davomida erkak mushuklar ko‘plab urg‘ochi mushuklar ustidan raqobat qiladi. Urg‘ochilar ko‘pincha bir marta yiliga bir necha bolalar dunyoga keltiradi. Bolalar dastlab ota-onaning yordami bilan yashaydi va ko‘nikmalarni egallaydi.

Dengiz mushugining ahamiyati

Dengiz mushuklari dengiz ekotizimining muhim qismi hisoblanadi, chunki ular baliqlar va boshqa dengiz hayvonlarini boshqarib, biologik muvozanatni saqlashga yordam beradi. Shuningdek, ularmiz ekologik holatni ko‘rsatishda bioindikator sifatida ham ahamiyatga ega.

Himoya holati

Ba’zi dengiz mushugi turlari tabiiy muhitning buzilishi, ifloslanish, baliq ovlash natijasida kamayib ketgan. Shu sababli ular ko‘plab davlatlar tomonidan himoya qilinmoqda. Maxsus rezervatlar tashkil etilgan va ularni himoya qilish bo‘yicha xalqaro kelishuvlar mavjud.

Xulosa qilib aytganda, dengiz mushugi tabiiy muhitning ajralmas qismi bo‘lib, ular haqidagi bilimlarimiz atrof-muhitni saqlash va biologik xilma-xillikka e’tibor qaratishda muhim hisoblanadi.



Loyiha rivoji uchun hayriya qiling: 9860 3501 4465 8134. @Shaka_rj
Maqsad sun'iy intellekt javoblarini ko'paytirish

Uzpedia.uz