Bytów qalʼasi
Bytów qal’asi — gotika uslubidagi Pomeranian gersoglariga xizmat qilgan sobiq qal’a hisoblanadi.
Qal’a tarixi
Teutonik ritsarlar qal’ani 1390-yilda janubi-sharqdagi Bytówdagi tepalikda qurishni boshladilar. Mikolaj Fellenshteyn 1398—1406-yillarda qal’a qurilishiga rahbarlik qilgan. Qal’a tosh va gʻishtdan 49 metrga 70 metr oʻlchamdagi toʻrtburchaklar rejasida koʻtarilgan. Qal’aning burchaklarida uchta silindrsimon va bitta kvadrat minora qurilgan. Qal’aning shimoli-gʻarbiy qanoti uch qavatli bino boʻlib, turar joy sifatida xizmat qilgan.
Qal’aning janubi-gʻarbiy qanotida oshxona va oziq-ovqat ombori joylashgan boʻlib, uning yonida suv qudugʻi bor edi. Darvoza qal’aning shimoli-sharqiy tomonidan koʻtarilgan. Darvoza yonida xandaq va koʻprik bor edi, ular kirish joyi boʻlib xizmat qildi. Qal’aning har bir burchagidagi toʻrtta minora mudofaa inshootlari, uy-joy qurollari boʻlib xizmat qilgan.
Polsha Qirolligi Vladislav Yagelo qoʻmondonligi ostida 1410-yilda qal’a tomonidan bosib olingan. Polsha Qirolligi oʻn uch yillik urush paytida qal’ani oʻz nazoratiga oldi. 1466-yilda qirol Kazimierz Yagellonchik qal’ani Pomeraniya gersogligi, keyin Pomeraniya gertsogi Erik II boshqargan fiefdomga berdi. 1500-yilda qal’a istehkomlar va qal’alar bilan oʻralgan. 16-asrning ikkinchi yarmida qal’a Pomeraniya uyining qarorgohi boʻlib, 1560—1570-yillarda janubi-sharqiy qanotda yashash joylari boʻlgan. Oʻttiz yillik urush qal’aga ozgina zarar keltirdi. 1638-yilda Pomeraniya uyining soʻnggi aʼzosi vafoti bilan birga, qal’a starostaning qarorgohiga aylandi.
Shvetsiya armiyasi Toʻfon paytida qal’ani vayron qildi. 19-asrda qal’a qisman Prussiyalik Fridrix Uilyam I, Brandenburg saylovchisi oʻz boshqaruviga oʻtgandan keyin qayta qurildi. Qal’ada sud va qamoqxona joylashgan edi. Birinchi konservatsiya ishlari 1930—1939-yillarda amalga oshirilgan. Qal’a keyinchalik 1957-yildan 1962-yilgacha va 1969-yildan 1990-yilgacha qasrda Gʻarbiy Pomeraniya muzeyi (Zachodnio Pomorskie muzeyi), restoran va kutubxonaga ega mehmonxona joylashgan vaqt oraligʻida qayta qurilgan.
Galereya
Manbalar
uz.wikipedia.org