Bulung‘ur dostonchilik maktabi

Bulungʻur dostonchilik maktabi — Bulungʻur tumani (Samarqand viloyati)dagi baxshilik sanʼati markazi.

Bunga mansub baxshilar qahramonlik dostonlarini ijro etish bilan mashhur boʻlganlar. Bu maktab repertuaridagi dostonlar soddaligi, oʻta anʼanaviy va nisbatan arxaikligi bilan ajralib turadi. 18—20-asrlarda yashagan Amin baxshi, Muhammad shoir, Chini shoir, Tovbuzar shoir, Qurbonbek shoir, Sultonmurod, Yoʻldoshbulbul, Yoʻldosh Mulla Murod ugʻli, Rahimbulbul, Joʻra shoir, Doʻstyor Xoʻjayor oʻgʻli, Xoʻjanazar baxshi, Fozil Yoʻldoshoʻgʻli, Yorlaqab Beknazar oʻgʻli kabi oʻnlab yirik dostonchilarni birlashtirgan bu maktab vakillari Bulungʻur, Jomboy, Poyariq, Gʻallaorol, Zomin, Jizzax atroflarida dostonchilik qilib yurganlar. Ular dostonlarni asosan doʻmbira, baʼzan qoʻbiz joʻrligida ijro, ettanlar. Bu maktab vakillaridan yozib olingan "Alpomish", "Yodgor", "Yusuf bilan Ahmad", "Mashriqo", "Balogardon", "Nurali", "Shirin bilan Shakar", "Rustam", "Murodxon", "Zevarxon" va boshqa dostonlar badiiy uslubi jihatidan Bulungʻur dostonchilik maktabi m.ga xos xususiyatlarni oʻzida mujassam etgan. Bulungʻur dostonchilik maktabi m. vakillari Fargʻona vodiysidagi oʻzbek dostonchilari, jumladan Yangiqoʻrgʻon tumanidagi Qoʻlbuqon dostonchilari ijodining shakllanishiga ijobiy taʼsir koʻrsatgan.

Manbalar

Adabiyotlar

Mirzayev T., Sobirov O., Imomov K., Oʻzbek xalq ogʻzaki poetik ijodi, T., 1980.

uz.wikipedia.org

Sun'iy intellekt javobi:

Bulung‘ur dostonchilik maktabi haqida quyidagicha uzunroq ma'lumot berish mumkin:

Bulung‘ur dostonchilik maktabi — O‘zbekistonning Samarqand viloyati, Bulung‘ur tumanida joylashgan doston yaratish va aytish san'ati maktabidir. Bu maktab o‘zbek xalq og‘zaki ijodi, xususan, dostonchilik yo‘nalishida an'anaviy mahoratni rivojlantirish va avloddan-avlodga yetkazish mahsus tashkil etilgan.

Dostonchilik — o‘zbek xalqining boy madaniy merosi bo‘lib, unda tarixiy voqealar, qahramonlik qissalari, axloqiy va ma'naviy saboqlar she'riy tarzda bayon etiladi. Bulung‘ur dostonchilik maktabi esa aynan shu san'at turini o‘rganish va amaliyotga joriy etishning markazidir.

Maktabda o‘quvchilarga dostonchilik san'atining nazariy va amaliy jihatlari o‘rgatiladi. Talabalar avvalo xalq dostonlarini o‘rganishadi, ularni ijro etish ko‘nikmasini shakllantiradilar, so‘ngra esa o‘z dostonlarini yaratish, yangicha ijodiy shakllarini ishlab chiqish ustida ishlashadi. Bu jarayonlarda dostonchilikning turli janrlari, shu jumladan «Alpomish», «G‘arib va Shirin», «Tovus qo‘shig‘i» va boshqalar muhim o‘rin tutadi.

Bulung‘ur dostonchilik maktabining maqsadi — yosh avlodni milliy ma'rifat bilan boyitish, ularni ona tili, adabiyoti va tarixiga bo‘lgan qiziqishini oshirish, milliy madaniyatni keng targ‘ib qilishdir. Shu bilan birga, maktab xalq amaliy san'atlari va an'anaviy folklorni saqlash va rivojlantirishga ham xizmat qiladi.

Maktabda faoliyat yuritayotgan ustozlar va dostonchilar ko‘plab xalqaro va milliy forumlarda ishtirok etib, o‘zbek dostonchiligini dunyoga tanitishmoqda. Bulung‘ur maktabi nafaqat O‘zbekiston balki Markaziy Osiyo mintaqasida ham doston san'atining muhim markazlaridan biri sifatida e'tirof etilgan.

Shuningdek, maktabda o‘tkaziladigan festival va tanlovlar yoshlar orasida dostonchilikni ommalashtirishga katta hissa qo‘shmoqda. Bulung‘ur dostonchilik maktabi milliy ma'rifat va madaniyatni asrash hamda rivojlantirishda muhim muassasa hisoblanadi.