Birlashgan millatlar tashkilotining bosh assambleyasi
Birlashgan millatlar tashkilotining bosh assambleyasi — BMT asosiy organlaridan biri, barcha a’zolarining umumiy yigʻilishi. Butun BMTga tegishli vazifalar hamda vakolatlarning muhim qismini bajaradi. BMT barcha asosiy organlari orasida eng vakolatlisi. Shu organlarni shakllantirishda ishtirok etadi. BMTga a’zo hamma davlatlar oʻz vakillariga ega boʻlgan yagona organ. Mazkur vakillar koʻpi bilan 5 delegat va yana shuncha delegat oʻrinbosari va zarur miqdordagi maslahatchilar va ekspertlardan tashkil topadi. BMTga a’zo davlatlarning barchasi BMT Bosh Assambleyasida teng huquqli, ya’ni har biri bir ovozga ega. Delegatsiya majlislar zalida davlatning ingliz tilidagi rasmiy nomiga muvofiq alifbo tartibida joylashadi. BMT Bosh Assambleyasi BMT Ustavi doirasidagi yoki uning har qanday organi vakolat hamda vazifalariga doir har qanday masala yoxud ishni, biron-bir davlat yoki Xavfsizlik Komiteti oʻrtaga qoʻygan masalalarni muhokama qilish, shuningdek BMT a’zolari va Xavfsizlik Kengashiga oid tavsiyalarni berish vakolatiga ega. BMT Bosh Assambleyasi Xavfsizlik Kengashining doimiy boʻlmagan a’zolarini (doimiy a’zolari BMT Ustavi 23-moddasida koʻrsatilgan), Iqtisodiy va Ijtimoiy kengash a’zolarini saylaydi; Xavfsizlik Kengashi bilan birga Xalqaro sud sudyalarini saylashda qatnashadi; Xavfsizlik Kengashi tavsiyasiga binoan BMT Bosh kotibini tayinlaydi; Xavfsizlik Kengashining va BMT boshqa organlarining yillik hamda maxsus dokladlarini qabul qilib, koʻrib chiqadi; BMT byudjetini muhokama etib, tasdiqlaydi. BMT Bosh Assambleyasi navbatdagi yillik sessiyaga (u odatda sentabr oyining 3-seshanba kuni ochiladi), shuningdek maxsus yoki (1950-yildan) favqulodda sessiyaga yigʻiladi. Maxsus sessiyalar Xavfsizlik Kengashi, BMT a’zolarining koʻpchiligi yoki bular ma’qullagan holda BMT a’zolaridan birining talabi bilan chaqiriladi. BMT Bosh Assambleyasining har bir sessiyasida rais va uning 21 oʻrinbosari saylanadi. Xavfsizlik Kengashi doimiy a’zolarining vakillari sessiya raisi etib saylanmaydi. Shuningdek ikkita protsedura qoʻmitasi tuziladi. BMT Bosh Assambleyasining 7 bosh qoʻmitasi va 2 doimiy qoʻmitasi bor. Bosh Assambleya tavsiya tusidagi rezolyutsiyalarni qabul qiladi.
Yana q.
Adabiyotlar
uz.wikipedia.org
Sun'iy intellekt javobi:
Birlashgan Millatlar Tashkilotining (BMT) Bosh Assambleyasi — bu BMTning asosiy organlaridan biri bo‘lib, unda barcha a’zo davlatlar teng huquqli vakillar orqali o‘z ovozlarini beradi. Bosh Assambleya BMTning umumiy siyosiy yo‘nalishlarini belgilash, muhim xalqaro masalalarni muhokama qilish va hal qilish, shuningdek, BMTning boshqa organlariga vakolatlar berish kabi vazifalarni bajaradi.
Tarixi va tashkil etilishi
Bosh Assambleya BMT tashkil topgan 1945-yilda tuzilgan. Unda dastlab 51 ta davlat ishtirok etgan bo‘lsa, bugungi kunda a’zo davlatlar soni 190 dan ortiq, ya’ni dunyodagi deyarli barcha mustaqil davlatlar Bosh Assambleyada vakillikka ega.
Tuzilishi va ishtirokchilari
Bosh Assambleyada har bir a’zo davlat teng ovozga ega bo‘ladi, bu degani ularning har biri bir xil darajada ovoz berish huquqiga ega. Har bir davlat bir ovozga ega va qarorlar aksariyat ovozlar asosida qabul qilinadi, muayyan masalalar bo‘yicha esa ikki uchdan ikki qism qo‘llaniladi.
Vazifalari va vakolatlari
- BMT siyosatini umumiy darajada belgilash va muhokama qilish;
- Dunyo tinchligi va xavfsizligini saqlash bo‘yicha tavsiyalar berish;
- BMT byudjeti va moliyaviy masalalarni ko‘rib chiqish va tasdiqlash;
- Xavfsizlik Kengashi va boshqa organlarga a’zolar saylash;
- Doimiy va maxsus komissiyalar, ishchi guruhlar tashkil etish;
- Inson huquqlari, iqtisodiy hamkorlik, ijtimoiy va madaniy masalalar bo‘yicha rezolyutsiyalar qabul qilish.
Yig‘ilishlari
Bosh Assambleya har yili sentabr oyida Nyu-York shahridagi BMT bosh shtabida muntazam sessiyalar o‘tkazadi. Bundan tashqari, zarurat bo‘lsa, favqulodda yoki maxsus sessiyalar chaqirilishi mumkin.
Xulosa
BMT Bosh Assambleyasi xalqaro munosabatlarda hali ham eng asosiy va keng qamrovli forum hisoblanadi. Har bir davlatning uning tarkibida ishtirok etishi global muammolarni hal qilishda keng imkoniyatlar yaratadi, chunki bu yerda dunyoning turli xalqlari va madaniyatlari o‘zaro muloqotda bo‘lib, hamkorlik qiladi. Bosh Assambleya xalqaro qonunlarni ishlab chiqish va ijtimoiy, iqtisodiy masalalarni hal qilishda muhim rol o‘ynaydi.