Baviére

Bavariya — GFR yeri. Dunay havzasida. Maydoni 70,6 ming km. Aholisi 12,584 mln. kishi (2011). Maʼmuriy markazi — Myunxen shahri. Bavariya mamlakatning eng baland togʻli qismida. Myunxenda iyulning oʻrtacha harorati 17 °C, yiliga 935 mm yogʻin yogʻadi. Daryolari Dunay havzasiga mansub, koʻl koʻp. Hududining 1/3 qismi oʻrmon bilan band; togʻ yaylovlari bor.

Tarixi

Bavariya hududida olmonarning bavar qabilasi yashagan. 1070—1180-yillar Bavariyada velf qabilasi hukmronlik qilgan. 1180—1918-yillar Vittelsbaxlar sulolasi idora qilgan. 1806-yildan qirollik va Reyn ittifoqi aʼzosi. 1871-yildan Olmoniya imperiyasi tarkibida. 1945-yildan Amerika okkupatsiya zonasi, 1949-yildan esa GFR tarkibiy qismi.

Iqtisodi

Bavariya — industrial-agrar rayon. Elektr energiyasining yarmini GESlar beradi. Urushdan keyingi yillarda neftni qayta ishlash (Ingolshtadt, Nyoyshtadt) va neft kimyosi sanoati bunyod etilgan (neft Marsel, Genuya, Triyest portlaridan quvurlar orqali keltiriladi). Bavariya GFR alyuminiy mahsulotining 1/3 qismini beradi (Tyoging). Sanoatning yetakchi tarmogʻi mashinasozlik: elektrotexnika, (Myunxen, Nyurnberg , Erlangen), umumiy mashinasozlik (Augsburg , Ashaffenburg), transport mashinasozligi, jumladan avtomobilsozlik (Myunxen, Augsburg , Ingolshtadt) va samolyotsozlik (Augsburg), aniq mexanika (Nyurnberg). Toʻqimachilik (Xof, Augsburg) va tikuvchilik, oziq-ovqat sanoati ham muhim oʻrin tutadi.

Transporti

Temir yoʻllari asosan elektrlashtirilgan. Avtomobil yoʻli koʻp, Dunay, Mayn daryolarida kema qatnaydi. Bavariyada Bavariya Fanlar akademiyasi (1759-yil tashkil etilgan) va 3 ta universitet bor.

Manbalar

uz.wikipedia.org

Sun'iy intellekt javobi:

Bavière — Germaniyaning eng yirik federal yerlaridan biri bo‘lib, mamlakatning janubi-sharqiy qismida joylashgan. Uning poytaxti Myunxen shahridir. Baviära hududi taxminan 70,550 kvadrat kilometrni tashkil etadi va aholisi 13 milliondan ortiq. Bu yer o‘zining boy tarixiy merosi, tabiiy go‘zalliklari va madaniy an’analari bilan mashhur.

Tarixi: Baviärening tarixi qadimiy davrlarga borib taqaladi. O‘rta asrlarda Baviäre muhim siyosiy va madaniy markaz bo‘lgan. Bu yerda ko‘plab qasrlar, cherkovlar va qadimiy binolar joylashgan. Masalan, Neuschwanstein qal’asi dunyoga mashhur bo‘lib, nemis romantik arxitekturasi namunasidir.

Tabiati: Baviärening tabiati juda xilma-xildir. Bu yer Alp tog‘larining shimoli-sharqiy qismini o‘z ichiga oladi, shuningdek, ko‘plab o‘rmonlar, daryolar va ko‘llar mavjud. Alp tog‘larida yozda sayr qilish, qish faslida chang‘i uchish juda ommalashgan sport turlaridir.

Madaniyati va iqtisodi: Baviäre madaniyati Germaniyada juda o‘ziga xos va boydir. Oktoberfest festivalini eslash lozim — bu eng yirik pivo festivali bo‘lib, har yili millionlab sayyohlarni o‘ziga jalb qiladi. Shuningdek, Baviäre musiqa, raqs va milliy liboslari bilan ham mashhur.

Iqtisodiyoti dunyoda yetakchi hisoblanadi. Baviäreda avtomobilsozlik (BMW, Audi), elektr texnikasi va to‘qimachilik kabi sanoat tarmoqlari rivojlangan. Shuningdek, xizmat ko‘rsatish sektori ham muhim ahamiyatga ega.

Ta’lim va ilm-fan: Myunxen shahrida joylashgan Ludwig Maximilian universiteti, Texnik universitet kabi nufuzli ta’lim muassasalari mavjud bo‘lib, ular Germaniya va dunyoda tanilgan tadqiqot markazlari hisoblanadi.

Xulosa qilib aytganda, Baviäre Germaniyaning boy madaniyati, rivojlangan iqtisodiyoti va ajoyib tabiati bilan ajralib turadigan muhim hududidir. Bu yerga safar qilganlar uni unutilmas taassurotlar bilan tark etadilar.