AQSh — Gruziya munosabatlari
AQSh — Gruziya munosabatlari Amerika Qoʻshma Shtatlar va Gruziya oʻrtasidagi ikki tomonlama diplomatik munosabatlar hisoblanadi
Tarixi
1991-yilda Gruziya SSSRdan mustaqillikka erishdi va 1992-yilda Amerika Qoʻshma Shtatlari bu davlat bilan diplomatik munosabatlar oʻrnatdi. AQSh Gruziyaning xalqaro tan olingan chegaralari doirasidagi hududiy yaxlitligini tan oladi hamda Abxaziya va Janubiy Osetiya mustaqilligini tan olmadi.
2009-yilda mamlakatlar Strategik sheriklik Xartiyasini imzoladilar, unga koʻra Strategik hamkorlik boʻyicha AQSh — Gruziya komissiyasi tashkil etildi. Komissiya Nizomda belgilangan ustuvor yoʻnalishlar boʻyicha toʻrtta ikki tomonlama ishchi guruhga boʻlingan: demokratiya, mudofaa va xavfsizlik, iqtisodiy masalalar va madaniy almashinuv boʻyicha muhim hujjatlarni imzoladilar. Har yili Amerika Qoʻshma Shattalari va Gruziyaning yuqori martabali siyosatchilari har bir ishchi guruh uchun uchrashib, natijalarni sarhisob qiladi va yangi vazifalarni belgilab kelmoqda.
Diplomatik missiyalar
Iqtisodiy munosabatlar
Mamlakatlar oʻrtasida ikki tomonlama sarmoyaviy bitim, shuningdek, ikki tomonlama savdo bitimi imzolandi. Gruziya Amerika Qoʻshma Shtatlarga umumiy imtiyozlar tizimi dasturi doirasida koʻplab tovarlarni bojsiz eksport qilishi mumkin. 2006-yildan 2011-yilgacha Amerika Qo''shma Shtatlarining Milennium Challenge Corporation korporatsiyasi Jorjiyada tadbirkorlikni rivojlantirishga yordam berdi. 2006-yilda mamlakatlar oʻrtasidagi tovar ayirboshlash hajmi 369 million AQSH dollarini tashkil etdi.
Harbiy hamkorlik
2021-yil oktabr oyida Tbilisida ikki davlat mudofaa vazirlari „Gruziya uchun mudofaa va oldini olish choralarini kuchaytirish tashabbusi“ni imzoladilar. Ushbu hujjatning davomi sifatida 2022-yil 20-mayda Gruziya va AQSh oʻrtasida oʻn yillik „Mudofaa va oldini olish“ konsepsiyasi imzolandi.
Manbalar
uz.wikipedia.org
Sun'iy intellekt javobi:
AQSh va Gruziya o‘rtasidagi munosabatlar tarixan strategik hamkorlikka asoslangan va ayniqsa so‘nggi o‘n yilliklarda yanada mustahkamlangan. Ushbu munosabatlar siyosiy, harbiy, iqtisodiy va madaniy sohalarda rivojlangan bo‘lib, Gruziya uchun AQSh muhim xalqaro sherik hisoblanadi.
Siyosiy munosabatlar
AQSh Gruziyaning mustaqilligini va suverenitetini qo‘llab-quvvatlaydi, ayniqsa Rossiya va boshqa mintaqaviy kuchlarning ta’siriga qarshi turishda. 2008-yilgi Gruziya-Rossiya urushidan so‘ng ham AQSh Gruziyani siyosiy va harbiy jihatdan qo‘llab-quvvatlashni davom ettirdi. Vashington Gruziyaning Yevro-Atlantik integratsiyasini, xususan NATOga a’zo bo‘lish yo‘lidagi sa’y-harakatlarini rag‘batlantirmoqda.
Harbiy hamkorlik
AQSh Gruziya bilan harbiy sohada yaqin hamkorlik qiladi. AQSh jezixlarning tayyorgarligini oshirish, o‘quv mashg‘ulotlarini o‘tkazish, hamda qurolli kuchlarni modernizatsiya qilishda yordam beradi. Gruziya qo‘shinlari NATO boshchiligidagi koalitsiyalarda, masalan, Afg‘onistonda amalga oshirilgan missiyalarda faol ishtirok etgan.
Iqtisodiy hamkorlik
Iqtisodiy sohada ham AQSh Gruziya bilan mustahkam aloqalarni o‘rnatgan. Vashington Gruziyada sarmoyalarni jalb qilish, tadbirkorlikni rivojlantirish, energetika va infratuzilmani takomillashtirishga doir loyihalarni qo‘llab-quvvatlaydi. Gruziya iqtisodiyoti isloh qilinmoqda va AQSh kompaniyalari uchun yangi bozor hisoblanadi.
Madaniy va ta’limiy aloqalar
AQSh va Gruziya o‘rtasida madaniy va ta’limiy sohada ham hamkorlik mavjud. Amerika hukumati turli almashinuv dasturlari, ta’lim grantlari va madaniy tadbirlar orqali Gruziya yoshlarini qo‘llab-quvvatlaydi.
Xulosa
Umuman olganda, AQSh va Gruziya munosabatlari strategik sheriklikka asoslangan bo‘lib, Gruziyaning barqarorligi, xavfsizligi va iqtisodiy rivojlanishiga muhim ta’sir ko‘rsatmoqda. Ushbu munosabatlar kelajakda ham mustahkamlanib, yanada rivojlanishi kutilmoqda.