Aldan tog'ligi





Aldan togʻligi  — Sharqiy Sibirdagi togʻlik, Saxa (Yakutiya)ning jan,da. Stanovoy tizmasidan shim.roqda, Olyokma va Uchur daryolari oraligʻida, oʻrtacha bal. 800-1000 m boʻlgan yassi qirlar koʻp, ularning orasidan bal. 1400-2000 m keladigan ayrim-ayrim togʻ tizmalari (maksimal bal. 2306 m) kutarilib turadi. Asosan arxey va pro-terozoy gneyslari va kristalli sla-neslardan tuzilgan. 1100-1300 m ba-landlikkacha qaragʻaytilogʻoch oʻrmonlari va togʻ tilogʻoch taygasi, undan yuqorida kedr chakalaklari uchraydi. Yalangoch togʻ tepalari toshloq tundra. Temir rudasi, toshkoʻmir, slyuda, oltin konlari bor.



Adabiyotlar















uz.wikipedia.org

Sun'iy intellekt javobi:

Aldan tog‘ligi — Shimoliy Rossiyada, Sibir mintaqasida joylashgan tog‘lar tizmasidir. Bu tog‘lar Yakutiya Respublikasining janubiy qismida, Aldan daryosi vodiysi yaqinida joylashgan. Aldan tog‘ligi Janubiy Yakutiya va Aldan o‘lkalarini o‘z ichiga oladi. Hudud tabiatan tog‘lik, o‘rmon va tundra landshaftlaridan tashkil topgan.

Aldan tog‘ligi Kamchadaldan yuzlab kilometr uzoqlikda joylashgan bo‘lib, u Uzoq Sharq va Sibirning tog‘ tizmalaridan biri hisoblanadi. Tog‘ tizmasi asosan granit va magmatik jinslardan tashkil topgan, bu joyda ko‘plab qimmatbaho minerallar, shu jumladan oltin, rutil, titan, va boshqa metall rudalari mavjud. Ayniqsa, Aldan tog‘ligi oltin qazib olish sanoati uchun muhim markaz hisoblanadi.

Tog‘lar balandligi o‘rtacha 1500–2000 metr atrofida bo‘lib, eng baland cho‘qqilari 2300 metrga yaqin bo‘lishi mumkin. Bu yerda qattiq sovuq iqlim hukmron bo‘lib, qishda harorat ko‘p hollarda -40 darajadan pastga tushadi. Yozda esa havoning iliqligi 10-15 daraja atrofida bo‘ladi.

Aldan tog‘ligi hududi o‘zining noyob florasi va faunasiga ega. Tog‘ o‘rmonlari ko‘p joylarda paxtaq o‘simliklardan, kenger, tukli qizilqalamlar va turli xil butalardan tashkil topgan. Bu yerda yashovchi yovvoyi hayvonlarga elkalik (sibir yelbasi), qor bo‘ri, ayiqlar, kapalaklar va turli qushlar kiradi. Shuningdek, hududda ko‘plab botqoq va daryo tizmalari ham bor.

Aldan tog‘ligi geografik jihatdan muhim ahamiyatga ega, chunki u Rossiya tog‘ tizmalari va Sibir hududlari o‘rtasidagi tabiat va iqlim o‘zgaruvchilarining chegarasida joylashgan. Tog‘ tizmasi Sibirning tog‘-o‘rmon kompleksining bir qismi bo‘lib, suv ta’minoti va biologik xilma-xillikni saqlashda katta rol o‘ynaydi.

Umuman olganda, Aldan tog‘ligi tabiat va mineral resurslarga boy, Sibirning olis hududlaridan biri hisoblanadi va ilmiy tadqiqotlar, ekologiya hamda iqtisodiyot uchun ahamiyatga ega.



Loyiha rivoji uchun hayriya qiling: 9860 3501 4465 8134. @Shaka_rj
Maqsad sun'iy intellekt javoblarini ko'paytirish

Uzpedia.uz