Afgʻoniston Islom Davlati (1992–2002-yillar)
Afgʻoniston Islom Davlati (pushtucha: دولت اسلامی افغانستان, Dawlat-i Islāmī-yi Afghānistan, dariycha: دا افغانستان اسلامی دولت, Da Afghanistan Islami Dowlat) — Afgʻoniston hududida 1992-yil apreldan 2001-yil dekabrigacha mavjud boʻlgan davlat.
Tarixi
U Najibulloh xalq demokratik hukumati qulagandan keyin va Jihod Kengashi vakili boʻlgan afgʻon mujohidlari hokimiyatga kelganidan keyin fuqarolar urushi natijasida yuzaga kelgan davlat (Mujohidlarning oʻtish davri kengashi).
1992-yil 28-apreldan 28-iyungacha Afgʻoniston Islom Davlati prezidenti Sabhatulloh Mujaddiy edi. Keyinchalik oliy davlat lavozimini Burhoniddin Rabboniy egalladi.
1996-yil sentabrida Kobul davlati poytaxti, shuningdek, Afgʻoniston hududining katta qismi Tolibon tomonidan bosib olindi. Uning rahbarlari mamlakatda Afgʻoniston Islom Amirligini eʼlon qildilar, uning haqiqiy poytaxti Mulla Umarning qarorgohi - Qandahor shahri boʻlgan. Biroq mamlakat shimolidagi Shimoliy alyans kuchlariga rahbarlik qilgan Burhoniddin Rabboniy 2001-yil dekabrigacha xalqaro hamjamiyat tomonidan Afg‘oniston Islomiy Davlatining qonuniy prezidenti sifatida tan olindi. Xalqaro terrorizmda ayblangan Tolibon hukmronligi Shimoliy alyans qurolli kuchlarining AQSH qoʻshinlari tomonidan qoʻllab-quvvatlangan hujumi ostida tugadi (Afgʻonistondagi “Bardoshli erkinlik” operatsiyasi).
2001-yil 22-dekabrda Rabboniy AID prezidenti lavozimini tark etdi. Ayni paytda Afg‘oniston siyosiy arboblarining Bonn konferensiyasi yakunlariga ko‘ra, uning raisi Hamid Karzay boshchiligida Afg‘oniston Muvaqqat ma’muriyati tuzildi.
Manba
uz.wikipedia.org