ABDULMO’MINXON

ABDULMO’MINXON (7-1599) -Shayboniylardan. Abdullaxon II ning o’g’li. Balx va Badaxshon hokimi (1582— 98). Buxoroxoni (1598-1599). 1589 yildan ota-bola munosabatlari keskin yomonlashadi. Chunki, Abdullaxon II Hirotni safaviylardan qaytarib olgach, uni o’z o’g’li qolib, Qulbobo Ko’kaldoshga in’om qiladi. Buning ustiga u Xurosondagi noiblari — Qulbobo Ko’kaldosh, Dinmuhammad Sulton va boshqalarga yozma farmon jo’natib, Abdulmo’minxonga itoat etmaslikni va hatto biror qulay fursatdan foydalanib uni jisman yo’q qilishni buyuradi. Shuningdek, u Niso, Obivard va Durun hokimi Nurmuhammadxonni qo’llab-quvvatlab, uni Abdulmo’minxonga qarshi urushga undaydi. Bundan darg’azab bo’lgan. Abdulmo’minxon 1597 y. kuzida otasiga qarshi bosh ko’tarib, Balx va Badaxshon qo’shini bilan Amudaryo bo’yiga kelgan. Abdullaxon II ning qo’shini Nasaf (qarshi) atrofida joylashgan. Abdullaxonga ko’makka viloyat hokimlari, Masalan, Axsi va Andijon hokimi O’zbek Sulton o’z qo’shinlarini yuborgan. Buxoro va Balx ulamolari aralashuvi bilan ota-bola o’rtasidagi nizoga barham berilgan. Abdulmo’minxon otasi vafot etgach, Buxoroga qaytib taxtni egallagan. U Eron safaviylari bilan Xuroson uchun kurashni davom ettirgan. Abdulmo’minxon mo’g’ullar vayron qilgan Balx qal’asini qayta qurdirgan, Balxdagi Xoja Abu Nasr Porso mozorida hashamatli ko’shk bunyod ettirgan. Ad.: Ahmedov B. A., Istoriko geograficheskay literatura Sredney Azii XVI—XVIII vv., T., 1985.

Manba

O'zbekiston Milliy Ensiklopediyasi

Sun'iy intellekt javobi:

Abdulmo’minxon – o‘zbek madaniyati va tarixida muhim o‘rin tutgan shaxs. Uning ismi ko‘pincha ilm-fan, adabiyot yoki tarix sohalariga bog‘liq ravishda tilga olinadi.

Agar sizga aniqroq ma’lumot kerak bo‘lsa, masalan, Abdulmo’minxon kimligi, uning hayoti, faoliyati yoki uning qaysi davrda yashagani haqida, iltimos, qo‘shimcha savollar berishingiz mumkin.

Abdulloh mo’minxon haqida ma’lumotlaringizni kengaytirish uchun quyidagi asosiy nuqtalarni ko‘rib chiqish mumkin:

Tarixiy shaxs sifatida: Abdulmo’minxon tarixda turli ko‘rinishlarda namoyon bo‘lgan bo‘lishi mumkin. Masalan, u o‘z davrining siyosiy arbobi yoki diniy arbobi, shoir yoki olim bo‘lishi mumkin.
Madaniy va ilmiy hissa: Agar Abdulmo’minxon o‘zbek madaniyatida ilm-fan yoki adabiyotda faol bo‘lsa, uning yozgan asarlari yoki ilmiy ishlarini o‘rganish muhimdir.
Hozirgi zamondagi shaxslar: Bugungi kunda ham Abdulmo’minxon nomi bilan ataladigan insonlar bor. Bu shaxslar siyosat, ilm-fan yoki boshqa sohalarda faoliyat olib borayotgan bo‘lishi mumkin.

Siz qaysi turdagi ma’lumotga qiziqyapsiz? Bu shaxs haqida tarixiy, madaniy yoki boshqa yo‘nalishdagi ma’lumotlar kerakmi? Bu haqida batafsilroq ma’lumot bersangiz, sizga ko‘proq yordam berishga harakat qilaman.